Линклар

Шошилинч хабар
03 март 2021, Тошкент вақти: 20:48

Халқаро хабарлар

Олти ой чақалоқлик пайтида отасидан етим қолган Германия Канцлери Герхард Шрёдер бугун отаси Фриц Шрёдернинг қабрини биринчи марта зиёрат қилиш учун Руминияга келди.

Фриц Шрёдер иккинчи жаҳон уруши пайтида Руминиянинг марказий қисмида жойлашган Трансилвания қишлоғида Совет қўшинлари билан бўлган тўқнашувда қурбон бўлган.
Германия Канцлери бугун кечки пайт Руминия Бош вазири Адриан Настазе ҳамда Президент Ион Илеску билан учрашади. Музокаралардан кейин 1 миллиард евро қийматида шартномалар имзоланиши режалаштирилган. Герхард Шрёдер эртага Руминиядан Болгарияга жўнаб кетади.

Кун янгиликлари

Чегара билмас мухбирлар Саудия валиаҳд шаҳзодаси устидан Германия судига шикоят қилди

Журналист Жамол Хашогги 2018 йилда ўлдириб кетилган эди.

1 март куни Чегара билмас мухбирлар (RSF) ташкилоти Саудия Арабистони валиаҳд шаҳзодаси Муҳаммад бин Салмон ва Саудия Арабистонининг қатор юқори лавозимли мулозимларини 2018 йилда журналист Жамол Хашоггини ўлдиришда ва бу билан инсониятга қарши жиноятга қўл уришда айблаб, Германия судига шикоят йўллади.

Германия бош прокурорига юборилган 500 саҳифалик шикоят арзига Хашогги қотиллигидан ташқари 30 дан ортиқ журналист ўзбошимчалик билан ҳибсга олингани тўғрисидаги даъволар киритилган.

Германия прокуратураси шикоят келиб тушгани, айни дамда қонуний ва далиллар нуқтаи назаридан кўриб чиқилаётганини билдирди.

The Washington Post газетаси колумнисти Жамол Хашогги 2018 йил октябрида Саудия Арабистонининг Истанбулдаги консуллигида ўлдирилганди. Ҳодисадан сўнг Хашоггининг жасади бўлакларга бўлиниб, консуллик биносидан олиб чиқиб кетилган ва ҳалигача топилган эмас.

Хашогги Саудия Арабистони расмийлари, хусусан, шаҳзода Муҳаммад сиёсатини танқид қилиб келган. Жиноятда шаҳзода Муҳаммад қўли борлиги ҳақидаги гумонлар қотиллик ортидан дарҳол юзага келди. Шаҳзоданинг ўзи Хашогги ўлимига алоқадор эканини қатъиян рад этиб келади.

Германия қонунларига биноан мамлакат прокуратураси инсониятга қарши жиноятлар бўйича глобал миқёсда кучга эга ҳукм чиқаришга даъво қилиш имконини беради.

АҚШ махсус хизматлари Хашоггини ўлдиришни валиаҳд шаҳзода Муҳаммад буюртиргани эҳтимол эканини хулоса қилган.

Freedom House: Глобал миқёсда демократия янада тезроқ суръатда емирилмоқда

Freedom House халқаро ташкилоти логоси.

Инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилувчи Freedom House ташкилоти 2020 йилда коронавирус пандемияси, иқтисодий ноаниқлик ва можаролар туфайли глобал миқёсда эркинлик кўрсаткичи пастлаганини маълум қилди.

Ташкилот 3 март куни эълон қилган йиллик ҳисоботда «эркин эмас» деб белгиланган мамлакатлар сони сўнгги 15 йил ичида қайд этилган энг юқори даражага кўтарилгани айтилади.

Ҳисоботда Қирғизистон ва Беларусь сиёсий ҳуқуқлар ва фуқаролик эркинликлари бўйича энг катта йўқотишлар кузатилган давлатлар қаторига киритилди. Айни пайтда Шимолий Македония энг катта ютуқларга эришган мамлакатлар сафидан ўрин олди.

Бу йилги ҳисоботда 73 мамлакат, шу жумладан, нафақат Хитой, Беларусь ва Венесуэла каби авторитар давлатлар, балки АҚШ ва Ҳиндистон сингари «нотинч демократик давлатларнинг» эркинлик кўрсаткичлари пасайтирилди.

2020 йилда «демократия ҳимоячилари авторитар рақибларига қарши курашда оғир йўқотишларга йўлиқдилар ва халқаро мувозанат зулм фойдасига ўзгарди», дейилади ҳисоботда.

ИШИД Афғонистонда уч нафар телевидение ходимини ўлдирганини иддао қилди

Афғонистон пойтахти Кобул манзараси.

ИШИД террор гуруҳи Афғонистон шарқидаги Жалолобод шаҳрида маҳаллий Enikass TV телеканалининг уч нафар аёл ходими ўлимига сабаб бўлган ҳужум учун жавобгарликни ўз зиммасига олди.

Enikass TV телеканали нобуд бўлган аёллар 18 ёшдан 20 ёшгача бўлган мактаб битирувчилари эканини маълум қилди.
Телеканал ходимлари ишдан уйга кетаётганда отиб ўлдирилган.

Декабрь ойида ИШИД гуруҳи Жалолободда айни телеканалда ишлаган аёл ва унинг ҳайдовчисига қилинган суиқасд учун жавобгарликни ўз бўйнига олган эди.

Сўнгги ойларда Қатарда Афғонистон ҳукумати ва Толибон вакиллари ўртасида тинчлик музокаралари олиб борилаётган бўлишига қарамасдан, Афғонистон бўйлаб журналистлар, фуқаролик жамияти фаоллари ва расмийларга ҳужумлар сони кўпайди.

Ҳуқуқни ҳимоя қилиш гуруҳларининг таъкидлашича, бу хуружлар Афғонистондаги мустақил фаоллар ва фуқаролик жамияти вакиллари овозини ўчириш ва уларни қўрқитиш мақсадида амалга оширилмоқда.

Арманистон президенти Қуролли кучлар бош штаби раҳбарини ишдан бўшатишга йўл очиб берди

Арманистон президенти Арман Саркисян.

2 март куни Арманистон президенти Қуролли кучлар бош штаби раҳбарини лавозимидан бўшатиш тўғрисидаги буйруқни имзолашдан бош тортди, натижада мамлакатда юзага келган сиёсий инқироз янада мураккаблашди.

Ўтган ҳафтада Арманистон қуролли кучлари Бош вазир Никол Пашинян ва у бошқараётган ҳукумат истеъфосини талаб қилган эди. Пашинян бу талабни давлат тўнтариши уринишига тенглаштириб, Бош штаб бошлиғи Оник Гаспарянни ишдан олиш тўғрисида қарор чиқарди.

Аммо Арманистоннинг асосан рамзий ваколатларга эга президенти Армен Саркисян 2 март куни Гаспарянни ишдан бўшатиш тўғрисидаги буйруқни имзолашдан иккинчи марта бош тортди.

Бунга қарамасдан, президент Конституциявий суддан Гаспарянни ишдан бўшатиш тўғрисидаги буйруқ конституцияга мос келиш-келмасиги тўғрисида қарор чиқаришни сўрамади. Мутахассисларнинг айтишича, агар 4 мартгача давлат раҳбари Олий судга мурожаат қилмаса, Гаспарянни ишдан бўшатиш қарори автоматик равишда кучга киради.

Ўтган йилнинг 27 сентябрида бошланиб, 9 ноябрда Озарбайжон ғалабаси билан якунланган Тоғли Қорабоғ уруши ортидан Арманистонда Пашинян истеъфоси талаб қилинган намойишлар тинчимаяпти. Бунга Пашинян Россия воситачилигида Озарбайжон билан сулҳ битимини имзолагани туркти бўлди.

Лукашенко Беларусда “ҳокимият трансфери” бўлмаслигини билдирди

Александр Лукашенко

Беларуснинг авторитар раҳбари Александр Лукашенко ўз мамлакатида “ҳокимият трансфери” бўлмаслигини билдирди. Бу баёнотни у 2 март куни Минскда Россия президенти Владимир Путин билан февраль ойида Сочида ўтказилган музокаралар ҳақида сўзлай туриб берди.

“Беларусда ҳеч қанақа трансфер бўлиши мумкин эмас… Ҳаммаси Конституция ва қонунга кўра бўлади”, деган А. Лукашенко.

Унинг айтишича, Беларусда янги Конституция кейинги йилнинг январь-февраль ойларида қабул қилинади.

“Ҳокимият трансфери деганлари бор-йўғи шу”, деган Лукашенко.

Беларусда ўтган йил 9 августида президент сайловидан кейин оммавий норозилик чиқишлари бошланган. МСК мазкур сайлов натижаларига кўра, Александр Лукашенкони ғолиб деб эълон қилган. Айни пайтда унинг асосий рақиби бўлган мухолифат вакиласи Светлана Тихановская президент сайловида ўзи ғалаба қозонганини билдирган.

Сайловдан кейинги намойишларда минглаб одам тутиб кетилган, аксилҳукумат акцияларида қўлга олинганлар ҳибсхоналарда қийноққа дучор қилингани ва калтакланганига оид кўплаб ҳужжатлар мавжуд.

Лукашенко ғалаба қозонгани айтилган сайлов натижаларини тан олмаган Европа Иттифоқи тинч намойишчилар, мухолифат ва оммавий ахборот воситалари вакилларига қарши қатағон уюштирган Минск расмийларига нисбатан босқичма-босқич санкциялар жорий этиб келмоқда.

Тихановская ЕИни Лукашенко режимига қарши кескинроқ позицияда туришга чақирган.

Россия ташқи ишлар вазири Ўзбекистонда “Спутник V” рўйхатга олинганини иддао қилди

Россия ташқи ишлар вазири С. Лавров (ў) ўзбекистонлик ҳамкасби А. Комилов билан, Москва, 2021 йил 2 марти

Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров Ўзбекистонда “Спутник V” вакцинаси тезкорлик билан рўйхатга олинганини билдирди. Бу иддао Лавров тилидан 2 март куни ўзбекистонлик ҳамкасби Абдулазиз Комилов билан учрашувдан сўнг ўтказилган матбуот анжумани чоғида янграган.

Шу кунларда Ўзбекистонда аҳолини ёппасига эмлаш жараёни бошланади… Ўзбекистонда “Спутник V” вакцинасини ишлаб чиқариш масаласи кўриб чиқилмоқда, вакцина у ерда тезкорлик билан рўйхатга олинган. Биз бу йўналишдаги ҳамкорлигимизни жуда қадрлаймиз”, дея иқтибос келтирган Сергей Лавров сўзларидан РИА Новости.

Россия ташқи ишлар вазири ўз сўзида шу кунда Ўзбекистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги делегацияси Москвада юрганини қўшимча қилган.

Ўзбекистонда Республика махсус комиссияси қарори билан Россиянинг “Спутник V” вакцинасини рўйхатга олиш ва ишлаб чиқаришни бошлашга рухсат берилгани 17 февраль куни очиқланган эди. Аммо Озодлик 2 март ҳолатига бу вакцина Ўзбекистонда рўйхатдан ўтгани ҳақида бирор расмий маълумот топа олмади.

Инновацион ривожланиш вазирлиги матбуот котиби Назокат Азим аввалроқ Озодлик билан суҳбатда Ўзбекистонда март ойининг ўрталаридан бошлаб аҳолининг биринчи навбатда эмланадиган қатламини Хитой вакцинаси билан оммавий эмлашни бошлаш кутилаётгани ҳақида маълум қилган эди.

ЕИ Навальний иши бўйича россиялик тўрт нафар мулозимни санкциялар рўйхатига киритди

Мухолифатчи Алексей Навальний суд залида, Москва, 2021 йил 20 феврали

Жорий йилнинг 2 март куни Европа Иттифоқи россиялик тўрт нафар мулозимга қарши санкция жорий қилди. Санкциялар мухолифатчи Алексей Навальнийнинг қамоққа йўлланиши ва унга қарши тазйиқлар уюштирилиши муносабати билан киритилган. Ўша куни АҚШ ҳам Навальнийнинг заҳарланиши билан боғлиқ равишда Россияга қарши санкция киритганлигини эълон қилди.

ЕИнинг янги санкциялари ҳақида маълумот иттифоқнинг расмий сайтида эълон қилинган. Bild ва Focus журналлари санкция рўйхатига киритилган Россия расмийлари Федерал жазони ижро этиш хизмати директори Александр Калашников, Россия Тергов қўмитаси раҳбари Александр Бастрикин, бош прокурор Игорь Краснов ва Миллий гвардия директори Виктор Золотов эканлиги ҳақида хабар берди.

Уларга ЕИ мамлакатларига кириш тақиқланади, ЕИ ҳудудидаги мол-мулки музлатилади.

Президент Жо Байден маъмурияти вакилларининг журналистларга маълум қилишларича, АҚШ санкциялари россиялик мулозимлар ва ширкатларга нисбатан жорий этилган. Америкалик мулозимлар мухолифатчининг заҳарланишига Россия ҳукуматининг алоқаси бор, деган фикрда. Брифингда қайд этилишича, Байден маъмурияти Россия билан алоқаларни яхшилашга ёки ёмонлаштиришга интилмайди. Шунчаки “Россия чегарадан чиққанида” АҚШ ва ҳамкорлари томонидан унга нисбатан жазо чоралари қўлланилади. Жумладан, маъмурият тез кунларда Россияга қарши янги санкциялар жорий этишни режалаштирмоқда, дея хабар қилди Bloomberg агентлиги.

Мухолифатчи Навальний заҳарлангани ортидан муолажа олган Германиядан шу йил 17 январида Москвага қайтиб келиши биланоқ қўлга олинганди. 2 февраль куни суд “Ив Роше” иши бўйича мухолифатчига нисбатан чиқарилган шартли жазони ҳақиқий қамоқ жазосига алмаштирган. Ўтган ҳафта у Москвадаги тергов ҳибсхонасидан колонияга этап қилинган.

СССРнинг биринчи ва охирги президенти Михаил Горбачёв 90 ёшга тўлди

Михаил Горбачёв СССРни 1985-1991 йилларда бошқарган.

1985 йилдан 1991 йилгача ҳозирда мавжуд бўлмаган давлат – СССРни бошқарган Михаил Горбачёв 2 март куни 90 ёшини нишонлади.

Михаил Горбачёв 1985 йилда Коммунистик партия бош котиби сифатида ҳокимият тепасига келди. У мамлакатни демократия йўлига олиб чиққан қайта қуриш ташаббускори бўлди. 1990 йилдан СССР тарқалиб кетгунича, яъни 1991 йилнинг якунигача СССРнинг биринчи ва охирги президенти лавозимини эгаллаган.

Михаил Горбачёв раҳбарлик қилган йилларда дунёда “совуқ уруш” якунланди. Совет қўшинлари Афғонистондан олиб чиқилди, биринчи марта эркин сайловлар ўтказилди, Коммунистик партиянинг “раҳбарлик ва йўлбошчилик қилиши” принципидан воз кечилди. Марказий ва Шарқий Европа социалистик системадан бош тортди. Иккига бўлиб юборилган Германия яна қайта бирлашди.

1990 йилда Горбачёв Нобель Тинчлик мукофотига сазовор бўлди.

Собиқ СССР ҳудудида Михаил Горбачёвни “улкан давлатни йўқ қилиш”да айбловчилар ҳам бор. Горбачёвнинг ўзи ҳам қатор хатоликларга йўл қўйганини тан олган.

Ғарбда Горбачёв олиб борган сиёсат қўллаб-қувватланади. Горбачёвни 90 йиллиги билан Германия президенти Франк-Вальтер Штайнмайер, АҚШ президенти Жо Байден, Британия Бош вазири Борис Жонсон ва бошқалар табриклади.

Россия президенти Владимир Путин Горбачёвга юборган табрикномасида уни “мамлакат ва дунё тарихини ўзгартирган буюк сиёсий арбоб” деб атади.

Тинчлик бўйча Нобель мукофотига 300 дан ошиқ номзод кўрсатилди

Нобель Тинчлик мукофотига Беларусь мухолифати лидери Светлана Тихановская ва Россия мухолифати лидери Алексей Навальний ҳам кўрсатилди.

Норвегия Нобель қўмитаси 2021 йилги Тинчлик бўйича Нобель мукофотига 329 номзод кўрсатилганини маълум қилди.

2016 йилда мукофотга рекорд 376 номзод кўрсатилган эди. Бу йилги номзодлар орасида 234 шахс ва 95 ташкилот бор.

«Бу Нобель тинчлик мукофотига халқаро миқёсда катта қизиқиш борлигини кўрсатади», - деди Норвегия Нобель қўмитаси котиби Олав Ньёльстад.

«Эҳтимол, бу дунёда ҳал қилинмаган қатор можаро, уруш ва инсон ҳуқуқлари билан боғлиқ муаммолар мавжудлигини акс эттиради», - дея қўшимча қилди котиб.

Қўмита номзодларни ошкор қилмайди. Аммо мукофотга номзод кўрсатганлар – давлат раҳбарлари ёки юқори лавозимли сиёсатчилар, университет профессорлари, ташқи сиёсат институтлари директорлари, ўтмишда Нобель мукофотига сазовор бўлганлар ва Норвегия Нобель қўмитаси аъзолари – кимни соврин учун номзод ўлароқ тақдим этганларини маълум қилишлари мумкин.

2021 йилги номзодлар орасида Россия мухолифати етакчиси Алексей Навальний, қувғиндаги Беларусь мухолифати раҳбари Светлана Тихановская, швед иқлим фаоли Грета Тунберг ва АҚШ ҳуқуқ ҳимоячиси Стейси Абрамслар бор.

Покистон суди куфрда айбланиб қамалган насронийни гаров эвазига озодликка чиқарди

Иллюстратив сурат. Қамоқхона тиканли симлари.

Покистон суди ўспиринлик чоғида куфрда айбланиб, қамалган насроний Набил Масиҳни гаров эвазига озодликка чиқарди.

1 март куни Масиҳни судда ҳимоя қилиб келаётган Британия–Покистон насронийлар уюшмаси Лоҳур суди 20 ёшга тўлган Масиҳ «жиноят содир этганини кўрсатувчи ҳеч қандай далил йўқлигини» айтиб, гаров эвазига озод қилишни буюрганини билдирди.

Тўрт йил қамоқда ўтирган Масиҳ уч кун ичида озодликка чиқарилиши кутилмоқда.

2016 йилда ўша пайтда 16 да бўлган Масиҳни оломон Facebookда Маккадаги Каъба расми билан таҳқирловчи пост ёзишда айблаган эди. Натижада 2018 йилда суд уни 10 йил қамоқ жазосига ҳукм қилди.

Британия–Покистон насронийлар уюшмаси Масиҳ тўлиқ оқланишига эришиш учун курашишда давом этишни режалаштирмоқда.

Арманистон Бош вазири муддатидан олдин сайлов ўтказишга тайёр эканини билдирди

Арманистон Бош вазири Никол Пашинян.

1 март кун Арманистон бош вазири Никол Пашинян мухолифат муайян шартларга рози бўлса, навбатдан ташқари парламент сайловларини ўтказишга тайёр эканини айтди.

Арманистонда сиёсий вазият кескин бўлиб қолмоқда. Пойтахт Ереванда Пашинян тарафдорлари ва мухолифат мунтазам равишда оммавий митингларни ўтказмоқда.

Ўтган ҳафтада Арманистон Қуролли кучлари Пашинян ва у бошқараётган ҳукумат истеъфосини талаб қилди. Бош вазирнинг ўзи эса бу талабни давлат тўнтариши уринишига тенглаштирди.

Ереванда ўз тарафдорлари олдида нутқ сўзлаган Пашинян:
«Агар парламентдаги мухолифат муддатидан олдин сайловларга рози бўлса, биз ҳам бунга рози бўламиз», - деди.

Бош вазир, шунингдек, келажакда сиёсий инқироз юзага келиши олдини олиш учун октябрь ойида президент ваколатларини кенгайтириш масаласида референдум ўтказишни таклиф қилди.

Ўтган йилнинг 27 сентябрида бошланиб, 9 ноябрда Озарбайжон ғалабаси билан якунланган Тоғли Қорабоғ уруши ортидан Арманистонда Пашинян истеъфоси талаб қилинган намойишлар тинчимаяпти. Бунга Пашинян Россия воситачилигида Озарбайжон билан сулҳ битимини имзолагани сабаб бўлган.

Коронавирусга қарши эмлаш жараёни узоқ давом этиши кутилмоқда

COVAX дастури асосида эмлаш Ганадан бошланди.

Гана президенти Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ)нинг камбағал давлатларга коронавирусга қарши эмлашда ёрдам кўрсатиш - COVAX дастури доирасида эмланган илк шахс бўлди.

Хитой расмийси эса мамлакатдаги 1 миллиард 400 миллион аҳолининг 40 фоизи июнь ойигача эмланишини маълум қилди.

Бугунга қадар хитойликларнинг атиги 3,56 фоизи эмланган.
COVAX дастури доирасида жорий йил якунига қадар камида икки миллиард доза вакцина ҳозирлаш режалаштирилган.

Ўтган ҳафта COVAX вакциналари Гана ва Кот-д'Ивуарга етиб борди.

АҚШда эса 50 миллиондан ортиқ одам, ёки мамлакат аҳолисининг 15 фоизи камида бир доза COVID-19 вакцинасини олган.

Уларнинг деярли тенг ярми иккинчи дозани ҳам олган.
Коронавирус пандемиясига қарши курашдаги ижобий ўзгаришларга қарамай, ЖССТнинг фавқулодда вазиятлар бўйича директори Майкл Райан йил охиригача вирусдан бутунлай қутулиш эҳтимоли оз экани ҳақида огоҳлантирди.

БМТ экспертлари Навальнийнинг заҳарланиши юзасидан халқаро тергов ўтказишга чақирди

Навальний заҳарлангани ортидан муолажа олган Германиядан шу йил 17 январида Москвага қайтиб келиши биланоқ қўлга олинганди.

Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг инсон ҳуқуқлари бўйича икки эксперти Кремль танқидчиси Алексей Навальнийнинг заҳарланиши бўйича халқаро тергов ўтказишга чақирди.

1 март куни БМТнинг судсиз ва ўзбошимчалик билан қатл этиш бўйича бош мутахассиси Агнес Калламар, фикр ва сўз эркинлиги бўйича эксперт Айрин Хан қўшма баёнот эълон қилиб, Россияни Навальнийни «зудлик билан озодликка чиқаришга» чорладилар.

«Маҳаллий ҳокимият идоралари етарлича чора кўрмагани, тақиқланган кимёвий қуроллардан фойдаланилгани ва қасддан ўлдириш уринишларини ҳисобга олган ҳолда, биз фактларни аниқлаш ва жаноб Навальнийнинг заҳарланишига ойдинлик киритиш мақсадида шошилинч равишда халқаро тергов ўтказиш керак, деб ҳисоблаймиз», - дейилади билдирувда.

Навальний заҳарлангани ортидан муолажа олган Германиядан шу йил 17 январида Москвага қайтиб келиши биланоқ қўлга олинганди. 2 февраль куни Россия суди мухолифатчига нисбатан аввалроқ чиқарилган шартли жазони ҳақиқий қамоқ жазосига алмаштирди ва уни 2,5 йил қамоқ жазосига ҳукм қилди.

Хабарларга кўра, 1 март куни Европа Иттифоқига аъзо давлатлар Навальний ҳибсга олинишида иштирок этган адлия ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш идоралари амалдорларига қарши санкция жорий қилишга келишиб олган.

Дипломатик манбалар санкция йўлиққан Россия расмийлари Федерал жазони ижро этиш хизмати директори Александр Калашников, Россия Тергов қўмитаси раҳбари Александр Бастрикин, бош прокурор Игорь Краснов ва Миллий гвардия директори Виктор Золотов экани ҳақидаги аввалги хабарларни тасдиқлаган.

АҚШ Украинага 125 миллион долларлик ҳарбий ёрдам ажратди

АҚШда ишлаб чиқарилган Mark VI қўриқчилик катери

АҚШ Мудофаа вазирлиги 1 март куни Украинага қиймати 125 миллион долларга тенг ҳарбий ёрдам пакети ажратилиши ҳақида эълон қилди.

Кўмак доирасида Украинага сув ҳавзаларида қўриқчилик ишларини амалга оширишга мўлжалланган иккита Mark VI катерлари ҳамда бошқа замонавий ҳарбий ва тиббий жиҳозлар берилади.

Бу Украинага Жо Байден маъмурияти томонидан маъқулланган илк ҳарбий ёрдам пакетидир. Украинага АҚШ ҳарбий катерлари тақдим этилиши ҳақида ўтган йил ёзидаёқ эълон қилинган. Ўша пайтда Давлат департаменти бундай кемалар билан Киев дарё ва соҳилларда самарали қўриқчилик ташкил этиши мумкинлигини билдирганди. Украина ҳозирда бундай катерлардан олтитасига эга.

АҚШ Конгресси бу йил Украинага қиймати 150 миллион долларга тенг бўлган қўшимча ҳарбий ёрдам ажратишни маъқуллаган. Бироқ Киев бу маблағни фақат АҚШ Давлат департаменти ва Пентагон мамлакат ҳарбий ислоҳот ўтказишда “етарли даражада олға силжишга эришди” деган хулосага келганидан кейингина олиши мумкин.

АҚШ Мудофаа вазирлиги “Украинани ҳарбий кучлар устидан фуқаровий назоратни кучайтирувчи ислоҳотларни кенгайтиришга, мудофаа саноатидаги шаффофлик ва ҳисобдорлик даражасини оширишга ҳамда мудофаа секторини НАТО стандартлари ва тамойилларига мувофиқ равишда модернизация қилишга чақирган”.

Франция: Коррупцияда айбланган собиқ президент Саркози уч йилга кесилди

Франциянинг собиқ президенти Николя Саркози

Франциянинг собиқ президенти Николя Саркози коррупцияга оид айбловлар ортидан уч йилга озодликдан маҳрум этилди. Суд ҳукмига кўра, Саркози жазо муддатининг камида бир йилини қамоқхонада ўтказиши лозим бўлади. Жазонинг яна икки йили у шартли равишда ўтайди.

Суд Саркозини кассация суди ходимини сотиб олишга уринганликда айбдор, деб топган. Собиқ президент мазкур мулозимдан ўз президентлик кампанияси ноқонуний молиялаштирилганига оид суриштирув ҳақида маълумот олишга уринган.

Жиноят ишида Саркозидан ташқари яна икки фигурант – собиқ президентнинг адвокати ва дўсти Тьерри Эрцог ҳамда Кассация суди қошидаги собиқ прокурор Жильбер Азибер бор. Бу уч кишига қарши айблов 2014 йил июлида эълон қилинган. Маҳкама жараёни эса ўтган йилнинг ноябрь ойида бошланган.

Замонавий Франция тарихида бу собиқ давлат раҳбарининг шахсан судланишига оид илк ҳодисадир.

Саркозига қарши яна бир жиноят иши очилган. Собиқ президент Ливиянинг марҳум президенти Муаммар Қаддафийдан ноқонуний равишда маблағ олганликда гумонланмоқда.

Бундан ташқари, Франциянинг Миллий молия прокуратураси Саркозига нисбатан унинг “Ресо-Гарантия” (Россия) суғурта ширкати билан уч миллион еврога тузилган битим бўйича дастлабки суриштирув ишларини олиб бормоқда. Бу иш бўйича собиқ президент “нуфузини пуллаш” ва пул ювишда гумонланмоқда.

66 ёшли Николя Саркози 2007-2012 йиллар мобайнида Франция президенти лавозимини эгаллаб келган.

АҚШ Навальнийнинг заҳарланиши билан боғлиқ равишда Россияга қарши санкция киритмоқчи

АҚШ президенти Жо Байден

АҚШ президенти Жо Байден маъмурияти мухолифатчи Алексей Навальнийнинг заҳарланиши билан боғлиқ равишда шу ҳафта ичида Россияга қарши санкция жорий қилишга ҳозирланмоқда. CNN телеканалининг Байден маъмуриятидаги манбалари сўзларига таянган ҳолда хабар қилишича, санкциялар Европа Иттифоқи билан мувофиқлаштирилган ҳолда киритилади.

Мазкур санкциялар АҚШнинг янги маъмурияти томонидан киритилаётган илк санкциялар бўлади ва CNN телеканалига кўра, Вашингтоннинг Москва билан кейинги алоқалари оҳангини белгилаб беради. Бу Оқ уй Трамп маъмурияти ёндашувидан воз кечаётганининг очиқ ишораси бўлади. Байденнинг салафи Навальнийнинг заҳарланиши билан боғлиқ равишда Москвага босим ўтказишни истамаган ва Россия билан очиқ ихтилофга бормай келаётган эди, дея қайд этади CNN.

Байден маъмурияти Россиядаги инсон ҳақлари билан боғлиқ вазият юзасидан Москвага “кучли мужда” бермоқчи. Вашингтон Россияда инсон ҳақлари бузилиши бўйича санкциялар жорий этиш масаласи иттифоқчилари билан мувофиқлаштирилган ҳолда амалга оширилиши лозим, деган фикрда.

Аввалроқ Европа Иттифоқи мамлакатлари вакиллари Навальнийнинг жиноий таъқиб этилиши ва қамоқхонага йўлланиши учун масъул бўлган россиялик расмийларга қарши санкцияларни мувофиқлаштиришган эди. Мазкур рўйхат ҳар ҳафтада янгиланиши кутилмоқда. Рўйхатга қатор куч ишлатар тузилмалар раҳбарлари кириши мумкин.

Қирғизистонда Ўзбекистон ва Қозоғистондан электр энергияси импорт қилиш масаласи кўриб чиқилмоқда

Қирғизистон президенти Садир Жапаров

Қирғизистон расмийлари Ўзбекистон ва Қозоғистондан электр энергияси импорт қилиш масаласини кўриб чиқяптилар. Бу ҳақда Қирғизистон президенти Садир Жапаров Қозоғистонга сафари олдидан “Қазинформ” ахборот агентлигига берган интервьюсида билдирган.

Тўқтоғул сув омборидаги аянчли вазиятга эътибор қаратган Жапаровга кўра, Қозоғистон Қирғизистонга 1 миллиард киловаттгача электр энергияси экспорт қилишга ҳозирлигини билдирган, бу борада Ўзбекистон билан ҳам музокаралар олиб борилмоқда.

“Агар ташқаридан электр энергияси етказиб бериш таъминланмаса, биз ўз мамлакатимизни ўзимиз электр энергияси билан таъминлашимизга тўғри келади, бироқ бунинг натижасида суғориш мавсумида ҳеч кимга сув етмайди. Пировардида Тўғтоғул сув омборида сув сатҳи пасайиб кетади. Шунинг учун биз Қозоғистон ва Ўзбекистондан электр энергияси импорт қилишимиз керак. Бу ҳаммамиз учун маъқул бўлади. Бунинг натижасида суғориш мавсумида биз ҳам давлатлараро мажбуриятларимизни бажарамиз, дея умид қиламиз”, деган С. Жапаров.

Қирғизистон президенти 2-3 март кунлари Қозоғистонга сафар қилиб, ҳамкасби Қасим-Жомарт Тоқаев билан музокаралар олиб бориши кутилмоқда.

Аввалроқ “Миллий энергохолдинг” Тўғтоғул сув омборида сув кескин камайиб кетгани, бунинг натижасида мамлакат электр энергияси танқислиги муаммосига дуч келиши мумкинлиги ҳақида маълумот тарқатган. 24 февраль ҳолатига кўра, сув омборида 9,8 миллиард кубдан кўп бўлмаган сув йиғилган.

Россияда ўзбек муҳожир бир оилани ўлдиргани айтилди. Расмийлар бу маълумотни ҳозирча тасдиқламади

Қотилликда гумон қилинаётган шахс сўроқ қилинаётган пайт. Фотосурат Россия Тергов қўмитасининг Нижегород вилояти бўйича бошқармаси расмий сайтидан олинди.

Россиядаги ва Ўзбекистондаги айрим нашрлар, шунингдек, Би-Би-Си радиоси Нижний Новгород шаҳрида 26 ёшли ўзбекистонлик бир оиланинг 4 аъзосини ўлдирганликда гумонланиб 1 март куни қўлга олингани ҳақида хабар берди.

Россия Тергов қўмитасининг Нижний Новгород вилояти бўйича бошқармасининг расман билдирилишича, мудҳиш жиноят 28 февраль куни содир этилган.

Терговнинг маълум қилишича, 28 февраль куни Кудьма Приокск посёлкасидаги хонадонлардан бирида қора ишчи бўлиб ишлайдиган шахс 5 ёшли ўғил болани, унинг 41 ёшли онасини, 64 ёшли бобо ва 63 ёшли момони ўлдирган. Шундан сўнг у катта миқдордаги пулни ўғирлаб, қочишга ҳаракат қилган. Аммо полиция ва Тергов қўмитаси уни қўлга олишга муваффақ бўлган.

Россия Тергов қўмитасининг Нижегород вилояти бўйича бошқармасининг бу борада тарқатган тўртта баёнотида қўлга олинган шахснинг ўзбекистонлик экани айтилмаган.

Петербургда ўзбекистонлик муҳожир ишга кириш учун борган жойида вафот этди

Россиянинг Санкт-Петербург шаҳридаги София кўчасида куни кеча 64 ёшли ўзбекистонлик муҳожир вафот этган. Бу ҳақда 78.ru нашри маҳаллий ҳуқуқ-тартибот идораларидаги манбасидан олинган маълумотга таянган ҳолда хабар қилди.

Нашрнинг ёзишича, муҳожир мазкур манзилга нонвой бўлиб ишга жойлашиш учун келган, бироқ кўп ўтмай у ўзини ёмон ҳис қила бошлаган ва “тез ёрдам” етиб келгунича жон таслим қилган.

Муҳожирнинг жасади ўлим сабабини аниқлаш учун моргга йўлланган. Ҳодиса юзасидан текширув ўтказилмоқда.

Алексей Навальний Борис Немцов фонди мукофотига лойиқ топилди

Борис Немцов ва Алексей Навальний, Москва, 2011 йилнинг 24 декабри

Ҳозирда қамоқда сақланаётган мухолифатчи Алексей Навальний Россияда демократик қадриятларни ҳимоя қилишда кўрсатган жасорати учун Борис Немцов мукофоти лауреатига айланди. Бу ҳақда Борис Немцов фонди маълумот тарқатди. Мукофот лауреатининг исми ҳар йили Немцов ўлдирилган сана – 27 февраль куни очиқланади.

Фонд хабарномасида Навальний “шахсий жасорат намунасини намойиш этибгина қолмай”, Россияда коррупцияни фош қилиш ҳамда мамлакатда сақланиб қолган процедураларда фуқаролар иштироки даражасини оширишга улкан ҳисса қўшгани айтилган.

“Ўз фаолияти мобайнида у Россиядаги энг нуфузли мухолифатчига ҳамда дунёдаги мустабидликка қарши кураш рамзига айланди”, дейилган хабарномада. Фонд Россия расмийларини Навальнийни зудлик билан озод қилишга чақирган.

Алексей Навальнийнинг номзоди мазкур мукофотга аввалги йилларда ҳам бир неча бор кўрсатилган, бироқ мухолифатчи лауреат бўлолмаганди. Ўтган йили Борис Немцов мукофоти ўша пайтда ҳибсда бўлган Константин Котовга топширилганди.

Мухолифатчи Навальний заҳарлангани ортидан муолажа олган Германиядан шу йил 17 январида Москвага қайтиб келиши биланоқ қўлга олинганди. 2 февраль куни суд “Ив Роше” иши бўйича мухолифатчига нисбатан чиқарилган шартли жазони ҳақиқий қамоқ жазосига алмаштирган. Ўтган ҳафта у Москвадаги тергов ҳибсхонасидан колонияга этап қилинган.

Шанба куни кўп агентликлар “Ярновости” нашрига таянган ҳолда Навальний Владимир вилоятидаги режимининг аёвсизлиги билан ном чиқарган 2-колонияга йўлланиши ҳақида хабар қилишганди. Бироқ бу маълумот расмийлар томонидан ҳам, мухолифатчининг адвокатлари томонидан ҳам тасдиқланган эмас.

Навальний ва Немцов 2011–2012 йиллардаги норозилик акциялари уюштирув қўмитасида, мухолифатнинг мувофиқлаштирувчи кенгашида бирга фаолияти юритишган, Немцов 2015 йили ўлдирилишидан аввалроқ эса улар биргаликда “Баҳор” норозилик юришига ҳозирлик кўраётган эдилар. Борис Немцов мазкур юришга 2 кун қолганида ўлдириб кетилганди.

Туркия Ойга парвоз қилиш учун ракета ишлаб чиқараётганини очиқлади

Туркия саноат ва технология вазири Мустафа Варанк

Туркия Ойга йўлланиши мўлжалланаётган гидрид моторли ракета ишлаб чиқармоқда. Бу ҳақда саноат ва технология вазири Мустафа Варанк Онадўли агентлигига билдирган.

Вазир Варанк Туркия ракетаси Delta V Space Technologies Inc ширкати ишланмаларини ўрганиш асосида қурилаётганини қайд этган, бироқ ракетанинг техник хусусиятларига тўхталган эмас.

Мулозимга кўра, Туркия ўзининг Ой дастурини икки босқичда (2023 ва 2028 йилларда) амалга оширишни режаламоқда. Илк босқичда Ой юзасига учувчисиз аппаратни қўндириш кўзда тутилган.

Варанк шу тариқа ўз мамлакати “космик соҳада олий лигага кириш”га ҳаракат қилаётганини урғулаган.

Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдўғон 9 февраль куни миллий космик дастурни эълон қилганди. Дастур доирасида Туркия космодром қуриш, коинотга фазогир йўллаш ҳамда фуқаровий ва ҳарбий эҳтиёжларни қоплаш учун сунъий йўлдош аппаратларини учириш ниятида.

Мьянма полицияси намойишчиларни жанговар қуроллар билан ўққа тутди

Янгон шаҳрида ўтган норозилик намойишидан лавҳа, 2021 йил 22 феврали

Мьянмада шанба ва якшанба кунлари яна норозилик намойишлари бўлиб ўтган. Янгон, Тавой ва Мандалай шаҳарларида полиция билан тўқнашувлар чоғида камида 18 киши нобуд бўлган, 30 дан зиёд одам яраланган. Полициячилар жанговар ўқлар билан бир қаторда намойишчиларга қарши резина ўқлари ва кўздан ёш сиздирувчи газни ишга солганлар. Бу ҳақда Би-би-си БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича олий комиссари бошқармасидан олинган маълумотга таянган ҳолда хабар қилди.

Мамлакат мухолифати ҳарбийларни ҳокимиятдан четлатиш, сиёсатчи Аун Сан Су Чжи ва у етакчилик қилган партия раҳбариятини зудлик билан озод қилишга чақиряпти.

Ҳарбий ҳокимиятга бўйсунувчи полиция Мьянманинг феълан лидери бўлган Аун Сан Су Чжи ҳамда президент Вин Мьинни уй қамоғида сақламоқда. Мамлакатда бир йиллик фавқулодда ҳолат тартиби жорий қилинган. Йирик шаҳарларда оқшомги соат 8 дан тонгги соат 4 гача комендантлик соати ўрнатилган.

Ҳибсда тутилаётган Аун Сан Су Чжи рацияларни ноқонуний ташиганлик, сақлаганлик ва улардан фойдаланганлик, импорт тўғрисидаги қонун ва бошқа қонун ҳужжатларини бузганликда айбланмоқда.

Мьянма армияси янги парламент сайлови ўтказилишини ваъда қилаётган бўлса-да, сайлов санасини эълон қилмаяпти. Генераллар Аун Сан Су Чжи етакчилигидаги “Демократия учун миллий лига” партияси ғалаба қозонган аввалги сайловда натижалар сохталаштирилганини иддао қиляпти.

Шанба куни Мьянманинг ҳарбий ҳокимияти қарори билан мамлакатнинг БМТдаги элчиси Чжо Мо Тун вазифасидан озод этилган. Аввалроқ дипломат ўз юртдошларини ҳарбийлар ҳукмронлигини тўхтатиш учун “барча зарур воситаларидан фойдаланиш”га чақирган. Мьянма давлат телевидениеси Чжо Мо Тун “ўз юртини сотган”и ва “элчилик вазифасини суиистеъмол қилган”ини билдирган.

Мьянмани 1962 йилдан бери бошқариб келаётган ҳарбий режим раҳбарлари 2011 йили халқаро босимларга ён бериб, мамлакатни босқичма-босқич демократик бошқарув йўлига ўтишига розилик берганди. Бундай ўтишга ҳарбийлар парламентдаги ўринларнинг 25 фоизини эгаллаш ҳамда куч ишлатар тузилмалар устидан ўз назоратларини сақлаб қолиш шарти билан рози бўлганлар.

Жамиятнинг демократик қадриятларни дастаклаган қатлами лидери бўлган Аун Сан Су Чжи партияси 2011 йилдан кейинги барча сайловларда ғалаба қозонган.

Мазкур партия ўтган йилги сайловда ҳам катта фарқ ғалаба қозонган ҳамда ҳарбийлар иштирокисиз ҳукуматни мустақил равишда шакллантириш имкониятини қўлга киритганди.

АҚШда коронавирусга қарши яна бир вакцина қўллаш учун маъқулланди

АҚШнинг Озиқ-овқат маҳсулотлари ва дори-дармон сифати устидан санитар назорат бошқармаси (FDA) мамлакатда коронавирусга қарши Johnson & Johnson ширкати томонидан ишлаб чиқарилган вакцинани ошиғич қўллашни маъқуллади.

Оқ уй томонидан тарқатилган президент баёнотида бунинг “ҳар бир америкаликни тўлқинлантирувчи” ҳодиса бўлгани айтилган. Байденга кўра, қанча кўп одам эмланса, АҚШ шу қадар тез вирусни енгади.

АҚШ президенти COVID-19 устидан ғалаба қозонилишига ҳали узоқлигини айтиб, мамлакат аҳолисини муттасил қўл ювиш, ниқоб тақиб юриш ва ижтимоий масофани сақлашга чақирган.

“Мен вируснинг янги вариантлари тарқалиши қабатида вазият яна ёмонлашиши ва ҳозирги яхшиланиш ҳолати чаппасига кетиши мумкинлиги ҳақида аввал ҳам кўп бор айтганман”, деган Жо Байден.

Президентга кўра, унинг маъмурияти “мазкур хатарга енгилтаклик билан қарамайди”. Байден АҚШга яқин ойларда курашни давом эттиришга имкон берувчи ўз режаси лозимлигини билдирган.

Куни кеча АҚШ конгрессининг Намояндалар палатаси президент Жо Байденнинг коронавирус пандемияси шароитида мамлакат иқтисодиётини қутқариш ҳамда аҳолига ёрдам кўрсатиш режасини қабул қилиш учун овоз берган. Режада бу мақсадлар учун 1,9 триллион доллар маблағ ажратиш кўзда тутилган. Эндиликда мазкур “америкача қутқарув режаси” Сенат томонидан кўриб чиқилиши керак. Ҳужжат маъқулланган тақдирда, у федерал ҳукуматнинг инфекцияга қарши кураш бўйича олтинчи дастурига айланади.

Саудия Арабистони пойтахт Ар Риёдга қилинган ракета ҳужумининг олди олинганини билдирди

Ар Риёд манзараси.

Саудия Арабистони ҳукумати 27 февраль куни пойтахт Ар Риёдга отилган ракета уриб туширилганини билдирди.

Билдирилишича, ракета Ямандаги хусий шиа исёнчилари томонидан отилган.

Ямандаги шиа исёнчиларига қарши курашаётган араб давлатлари ҳарбийларидан иборат коалицияга раҳбарлик қилаётган Саудия ҳукумати баёнотида хусий исёнчилар Ар Риёд ва Жизан вилоятига ракета отгани айтилади.

Хусийлар бу баёнотга ҳозирча муносабат билдирмади. Ракета ҳужумидан жабрланганлар тўғрисида ҳам маълумот йўқ.

Саудия телеканаллари Ар Риёд осмонида портлаш юз бергани тўғрисидаги видеони эфирга узатди. Таҳлилчиларга кўра, ракеталар АҚШнинг Patriot ҳаводан мудофаа тизими ёрдамида уриб туширилган.

Саудиядаги АҚШ элчихонаси мамлакатдаги америкаликларни ҳужумлар давом этиши мумкинлигидан огоҳлантирди.

2014 йилда хусий шиа исёнчилари Яман пойтахти Сана шаҳрини ва мамлакат шимолидаги катта ҳудудни босиб олган эди. Бунинг ортидан президент Абд Раббу Мансур Ҳодий раҳбарлигидаги суннийлар ҳукумати Саудия Арабистонига қочишга мажбур бўлган.

Саудия 2015 йилда шиа исёнчиларига қарши коалиция тузган ва Абд Раббу Мансур Ҳодий ҳокимиятини тиклаш мақсадида хусийларга уруш очган. Эрон бу урушда хусий шиа исёнчиларни қўллаб келади.

Афғонистон ҳуқуқ ташкилоти Толибон қўмондони журналистнинг оиласини ўлдирганини маълум қилди

Толибон жангарилари.

Афғонистон Инсон ҳуқуқлари мустақил комиссияси -АИҲМК 28 февраль куни Гор вилоятида Толибон қўмондони аввал ўлдириб кетилган журналистнинг оила аъзоларидан уч нафарини ўлдиргани ҳақида маълум қилди.

Вилоятдаги мустақил радиолардан бирининг муҳаррири бўлган Бисмиллоҳ Одил Аймоқ 1 январь куни толиблар томонидан ўлдириб кетилганди.

25 февраль куни жангарилар Аймоқнинг отаси яшайдиган Фироз Коҳ шаҳри четидаги уйга ҳужум қилган. Ҳужум сабаблари ҳозирча маълум эмас.

АИҲМК оила аъзоларидан уч киши ўлдирилгани, тўрт киши яралангани ва оиланинг яна икки аъзосини ўғирлаб кетгани ҳақида билдирди.

Бироқ Толибон расмий вакили Забиҳуллоҳ Мужоҳид 26 февраль куни гуруҳ Аймоқ оиласига қилинган ҳужумга алоқадор эмаслиги ҳақида баёнот берди.

Афғонистонда сўнгги йилда журналистларга нисбатан ҳужумлар кўпайди. 2020 йилда Афғонистонда жангарилар 11 мухбирни ўлдирди.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG