Трамп Эрондаги ҳарбий кампания "тез орада" тугашини айтди
АҚШ президенти Доналд Трамп душанба куни ҳарбий кампания давомида Эрон армиясига жиддий зарар етказилганини айтди. У, шунингдек, можаро ўзи белгилаган дастлабки тўрт ҳафталик муддатдан олдин тугаши мумкинлигини айтди.
Вашингтон раҳбари ўтган ой Эронга қарши бошланган ҳарбий амалиёт “жуда тез орада” якунланишини айтди.
Трамп агар Эрон Яқин Шарқдаги нефт таъминотини тўсиб қўйса, бу мамлакатга “яна ҳам оғриқли” зарбалар беришга ваъда берди.
Оқ уй раҳбарининг бу баёноти жаҳон бозорларида нефт нархи кўтарилиши манзарасида янгради.
Трампнинг чиқиши ортидан фонд бозорлари кўтарилди, нефть баррелининг нархи —сешанба куни бошида 120 долларгача етган бўлса куннинг иккинчи ярмида 90 доллардан пастга тушди.
Трамп Эрон глобал нефтнинг бешдан бир қисми ўтадиган Хурмуз бўғозини тўсиб қўйишда давом этса нима бўлиши ҳақида қаттиқ огоҳлантирди.
Айни пайтда Эронда марҳум Оятулло Али Ҳоманаийнинг 56 ёшли ўғли Можтаба Хоманаий мамлакат бошқарувини қўлга олмоқда.
Мамлакатнинг давлат матбуоти пойтахт Теҳронда янги олий раҳбарни қўллаб-қувватлаш учун минглаб одамлар йиғилганини кўрсатди. Айни пайтда Теҳронда “Можтабага ўлим” дея норозиликлар ҳам бўлган.
Яъни баъзи эронликлар танловни олқишлаган бўлсалар, бошқалари бу ўзгариш умидларини йўқотишидан хавотирда.
Трамп ўз чиқишида Эронда Можтаба Хоманаийнинг ҳокимият тепасига олиб чиқилишига ҳам муносабат билдирди.
"Биласизми, бундан ҳафсаламиз пир бўлди, чунки бу мамлакатни яна бир хил муаммога олиб келади деб ўйлаймиз. Шунинг учун уларнинг танловини кўриб, ҳафсалам пир бўлди".
Исроилнинг айтишича, унинг уруш мақсади Эроннинг руҳоний бошқарув тизимини ағдаришдир.
Агар Эрон ўзининг душманлик сиёсатини тўхтатмаса, Хоманаийнинг ҳар қандай ўринбосарини ўлдиришдан тап тортмаслигини айтган.
АҚШ президенти Доналд Трампнинг Эрондаги урушни “тез орада” тугатиш истаги ҳақидаги баёнотларига унинг баъзи маслаҳатчиларининг нефт нархининг кўтарилиб бораётган вазиятдан чиқиш йўлини топишга чақиришлари ҳамда чўзилган можаро АҚШ ва бутун дунёда сиёсий норозилик келтириб чиқариши мумкинлигидан хавотирлари сабаб бўлиши мумкин. Бу ҳақда The Wall Street Journal нашри ўз манбаларига таяниб хабар берди.
Эронда янги оятуллоҳ сайланди
Эрон уламолари кенгаши мамлакат янги оятуллоҳи этиб марҳум Али Хоманаийнинг ўғли Можтабо Хоманаийни сайлаган. Кенгаш фуқароларни янги раҳбарга “байъат” қилишга чақирган.
АҚШ президенти Доналд Трамп Хаманаий ўғли Можтаба Хоманаий номақбул танлов эканини айтган.
ABC News телеканалига берган интервюсида Трамп янги олий раҳбарни тайинлашда иштирок этиши кераклигини таъкидлаган.
“Кейинги олий раҳбар ким бўлиши бўйича бизни розилигимиз керак бўлади, биз рози бўлмасак, у узоқ турмайди. Бу масалага ҳар 10 йилда қайтавермаслик учун биз бунга амин бўлишимиз керак”.
FOX News каналига кўра, Трамп Хаманаий ўғли МожтабоХоманаийнинг Оятулло этиб сайланишидан норози.
Исроил Мудофаа вазири Исроил Катз ўтган ҳафта "Эрон террористик режими" томонидан тайинланган ҳар қандай раҳбар "йўқ қилиш учун сўзсиз нишон" бўлишини таъкидлаганди.
Ислом инқилоби қўриқчилари корпуси Можтабо Хоманаийнинг Оятулло этиб сайланишини қўллаб-қувватлади ва унга тўлиқ бўйсунишга тайёр” эканини билдирди.
56 ёшли Можтабо Хаменеи Али Хоманаийнинг олти фарзандидан иккинчиси. Ўрта маълумотни Теҳрондаги Алавий диний мактабида олган. Эрон матбуотига кўра, у ёшлигида Эрон-Ироқ уруши пайтида қисқа муддат армияда хизмат қилган.
Россия президенти Влодимир Путин Эроннинг янги олий раҳбарини табриклаган ва Москва Теҳронни “доимий қўллаб-қувватлаш”да давом этишини яна бир бор тасдиқлаган.
Украина Яқин Шарққа ҳарбий экспертларини жўнатмоқда
Украиналик ҳарбий экспертларнинг биринчи гуруҳи Яқин Шарққа жўнаб кетади.
Киев раҳбари Владимир Зеленский бу ҳақда маълум қилар экан Украинанинг Россия қўллаётган Эроннинг “Шаҳед” дронларидан ҳимояланишдаги ноёб тажрибасига урғу берди.
Зеленский экспертлар Украинанинг тинч аҳолини ҳимоя қилиш ва минтақадаги базаларда жойлашган АҚШ қўшинларига ёрдам кўрсатиш бўйича тажрибаси билан ўртоқлашишларини айтди.
“Биздан Яқин Шарқда тинч аҳолига, у ерда жойлашган базалардаги америкалик аскарларга қандай ёрдам беришимиз мумкинлиги ҳақида сўралди. Биз ўз навбатида ёрдам қўлини чўзиб, ҳарбий экспертлар юборишимизни айтдик, нимаики дозим бўлса қўлимиздан келганича ёрдам беришимини билдирдик”, деди Зеленский.
Президент Владимир Зеленский Украина АҚШнинг ёрдам сўровига жавобан ёрдам беришини айтди ва аввалроқ Яқин Шарқ давлатлари Киевга мурожаат қилганини билдирганди.
Унинг таъкидлашича, Яқин Шарқдаги баъзи ҳамкорлар Украинада ишлаб чиқарилган учувчисиз учоқларни сотиб олишга қизиқиш билдирган ва Киев ҳозирда ўз ҳарбийларига керак бўлмаган жиҳозларни сотишга тайёр.
Эронга янги зарбалар
Исроил Теҳрондаги нефт омборлари ва нефт заводларига зарба берди. Шаҳар осмонини қаттиқ қора тутун қоплаган.
Эрон миллий нефт компаниясининг маълум қилишича, зарбалар оқибатида тўрт ходими ҳалок бўлган.
Эрон Қизил Ярим Ой Жамияти нефт омборларидаги портлашлар кислотали булутларни ҳосил қилгани ва бу кислотали ёмғирга айланиши эхтимолижан хавотир билдирган.
АҚШда жойлашган HRANA мустақил инсон ҳуқуқлари ташкилоти маълумотларига кўра, Эронда АҚШ-Исроил операцияси бошланганидан бери 1205 тинч аҳоли, жумладан, камида 194 бола ҳалок бўлган.