ЕТТБ: Чернобилда хавфсизликни тиклаш камида 500 млн еврога тушиши мумкин
Европа тикланиш ва тараққиёт банки Россия дрони ҳужумидан кейин Чернобил атом объектларида хавфсизликни тиклаш камида 500 миллион еврога тушиши мумкинлигини маълум қилди.
ЕТТБ президенти Одиль Рено-Бассо Европа Иттифоқи, Франция ва Буюк Британия каби донорлар зарар кўрган янги хавфсиз қоплама бўйича шошилинч тайёргарлик ишлари ва техник баҳолашларни молиялаштириш учун 30 миллион евро ажратишни маъқуллаганини айтди.
- Бу учрашувда иштирок этаётган барча ҳамкорлардан бу иш умумий саъй-ҳаракат эканини, ядровий хавфсизликни таъминлаш бутун дунё манфаати эканини ва бу масалада ҳамкорлик қилиш зарурлигини англаш ва садоқатни кўраётганимдан жуда хурсандман. Аллақачон 30 миллион евро ажратилиши бўйича дастлабки натижа бор. Бу маблағ Чернобил станциясида вазиятни барқарорлаштириш, уни ўрганиш ва 2030 йилгача якунланиши, амалий жиҳатдан эса 2028 йил бошида бошланиши керак бўлган тўлиқ таъмирлаш ишларига тайёргарлик кўриш имконини беради, деди Европа Тикланиш ва Тараққиëт банки президенти Одил Рено-Бассо.
Унинг айтишича, дастлабки хулосаларга кўра, пўлат конструкциядаги занглаш 2019 йилда кўп йиллик халқаро ҳамкорлик натижасида якунланган ҳимоя аркасининг узоқ муддатли хавфсизлигига таҳдид солиши мумкин.
Рено-Бассо таъкидлашича, ажратилган маблағ вазиятни барқарорлаштиради ва 2028 йил бошида бошланиб, 2030 йилгача якунланиши керак бўлган тўлиқ таъмирлаш ишларига тайёргарлик кўришга хизмат қилади.
1986 йил 26 апрель куни Совет Иттифоқи томонидан қурилган станциядаги портлаш оқибатида миллионлаб одамлар радиация таъсирига учради, юз минглаб аҳоли уй-жойини ташлаб кетишга мажбур бўлди ва катта ҳудудлар зарарланди.
Юз минглаб ликвидаторлар портлашдан кейин атом станциясини тозалаш учун юборилган, бироқ Совет ҳокимияти фалокатнинг ҳақиқий кўламини яширишга уринган эди.
Авариядан сўнг 31 нафар станция ходими ва ўт ўчирувчи, асосан ўткир радиация касаллиги оқибатида ҳалок бўлган.
Шундан кейин минглаб одамлар радиация билан боғлиқ касалликлар, жумладан саратондан вафот этган, бироқ қурбонлар сони ва узоқ муддатли саломатликка таъсири ҳали ҳам баҳс мавзуси бўлиб қолмоқда.
Европанинг катта қисмига радиоактив моддалар тарқалган ушбу фалокатни хотирлаш Россиянинг кичик қўшниси Украинага бостириб кириши фонида янги, кескин маъно касб этмоқда.
Киевнинг айтишича, Москва Украина шаҳарларига қилинган ҳужумлар чоғида бир неча бор атом станцияси яқинига ракета ва дронлар йўллаган.
Расмийлар маълум қилишича, ўтган йилнинг февраль ойида Россия дрони зарбаси натижасида саркофагга зарар етган.
Россия ва Украина ўзаро асир алмашди
Россия Мудофаа вазирлигининг маълум қилишича, Россия ва Украина 193 нафардан асирни ўзаро алмашди. Тўрт йилдан ортиқ давом этаётган уруш эса ҳали-ҳануз тинчиш белгиларини кўрсатмаяпти, қурбонлар сони эса ортиб бормоқда.
Вазирликка кўра, Киев назоратидаги ҳудуддан 193 нафар россиялик ҳарбий хизматчи қайтарилиб, уларга жавобан 193 нафар украиналик ҳарбий топширилган.
Озод этилган россиялик ҳарбийлар ҳозирча Беларусда бўлиб, у ерда тиббий ва психологик ёрдам олмоқда. Кейинчалик улар Россияга даволаниш ва реабилитация учун олиб кетилади.
Россия томони алмашув Бирлашган Араб Амирликлари ва АҚШнинг гуманитар воситачилиги орқали амалга оширилганини билдирди.
Шу куни Украина президенти Владимир Зеленский ҳам украиналик ҳарбийларнинг қайтарилганини тасдиқлади.
Унинг айтишича, озод этилганлар орасида яраланган аскарлар, шунингдек, Россия томони жиноий ишлар қўзғатган шахслар ҳам бор.
Европа Иттифоқи Украина учун 90 миллиард евролик кредитни маъқуллади
22 апрел куни Европа Иттифоқи Украина учун 90 миллиард евро миқдоридаги кредитни маъқуллади.
Бу ҳақда Европа Кенгаши раиси Антониу Кошта ва Европа Иттифоқининг ташқи сиёсат хизмати раҳбари Кая Каллас маълум қилди.
Мазкур маблағларни тўлаш ишлари 2026 йилнинг иккинчи чораги давомида бошланади.
Украина президенти Владимир Зеленский Европа Иттифоқининг бу қарорини “ҳозирги шароитда тўғри сигнал” деб атади.
Европа Иттифоқи мазкур кредит бўйича келишувга ўтган йили эришган бўлиб, у 2026–2027 йиллар давомида Украинанинг молиявий барқарорлигини сақлашга қаратилган.
Мазкур маблағларни тўлаш ишлари 2026 йилнинг иккинчи чораги давомида бошланади.
Шунингдек, ЕИнинг Россияга қарши янги санкциялар пакети бўйича ҳам келишувга эришгани айтилмоқда.
Мазкур қарорлар бўйича якуний ёзма тартиб-таомиллар 23 апрел куни якунланиши кутилмоқда.
Interfax-Ukraine ахборот агентлиги ва Венгриянинг MOL нефть гуруҳи “Дружба” нефть қувури орқали нефть транзити қайта тикланганини маълум қилди.
Россия хом нефтини Марказий Европа мамлакатларига етказиб берадиган “Дружба” қувури 2026 йил январь ойи охиридан бери тўхтаб турган эди.
Венгриянинг MOL Group энергетика компанияси биринчи партия нефть энг кеч жума кунига қадар Венгрия ва Словакияга етиб боришини билдирди.
“Дружба” нефть қувури Европада сиёсий жиҳатдан кескин баҳсли инфратузилма объектларидан бирига айланган.
Январь ойида Украинанинг ғарбий қисмида қувурга Россия дрони томонидан берилган зарба натижасида шикаст етгач, Венгрия ва Словакияга нефть етказиб бериш тўхтатилган эди.
Улар Украинани қувур таъмирини кечиктиришда айблаган, Киев эса бу айбловларни рад этган.
Қувур ишининг қайта тикланиши Европа Иттифоқи ичидаги сиёсий ихтилофларни сезиларли даражада юмшатгани айтилмоқда.
Россия нефтини Венгрия ва Словакияга етказиб берувчи "Дружба" қувури ишни тиклашга тайёр, деди Украина Президенти Владимир Зеленский.
- Украина учун Европа қўллаб-қувватлаш пакетининг блокдан чиқарилиши жуда муҳим. Икки йил учун 90 миллиард евро. Бу маблағлар Европа Кенгаши томонидан аллақачон маъқулланган, бироқ тўсиб қўйилган эди. Ҳозир уни блоклаш учун ҳеч қандай асос йўқ. Европа Иттифоқи Украинадан Россия томонидан бомбаланган «Дружба» нефть қувурини таъмирлашни сўраган эди. Биз уни таъмирладик. Умид қиламизки, Европа Иттифоқи ҳам ўз мажбуриятларини бажаради, деди Украина президенти.
Киев ушбу қадам бир неча ойлик кескинликдан сўнг Европа Иттифоқининг 90 миллиард евролик кредити ажратилишига йўл очишини кутмоқда.
Январь ойида Россиянинг қувур инфратузилмасига қилган ҳужумидан сўнг нефть оқимининг тўхтатилиши, ҳали ҳамон Россия нефть импортига боғлиқ бўлган ЕИ аъзолари — Венгрия ва Словакиянинг кескин норозилигига сабаб бўлган эди.
Бу вазият Зеленский ва ЕИ расмийлари ўртасида ҳам кескинликни келтириб чиқарди.
Зеленский Украина томони кучли шикастланган деб таърифлаган қувур қисмини тезроқ таъмирлаш бўйича бўлаётган босимни товламачилик деб атаган эди.
Киев Будапешт ва Братиславанинг таъмирлаш ишларини атайлаб пайсалга соляпти деган айбловларини кескин рад этиб келади.