Линклар

Шошилинч хабар
13 апрел 2021, Тошкент вақти: 10:57

Халқаро хабарлар

Сахаров мукофоти Россия қамоқхонасида ётган украин режиссёри Олег Сенцовга берилди

Олег Сенцовни озод этиш талаби билан Украинада ўтказилган намойишлардан бири.

Европа парламенти 2018 йил учун Сахаров мукофотини Россия қамоқхонасида сақланаётган украиналик кинорежиссёр Олег Сенцовга беришга қарор қилди.

- Энг аввало, мен Сахаров мукофоти Олег Сенцовга берилишини яна бир бор эълон қилишдан олдин, Европа парламентининг уни қамоқдан чиқариш талабини қўллаб-қувватлашимни айтиб ўтмоқчиман. Биз шу йиллар давомида Сенцовни қамоқдан чиқарилишини талаб қилиб келмоқдамиз,- деди Европа Иттифоқининг ташқи ишлар мутасаддиси Федерика Могерини мукофотни топшириш маросимида.

Олег Сенцов номидан мукофотни Европа парламенти жойлашган Страсбург шаҳрида 12 декабрь куни унинг синглиси Наталья Каплан қабул қилиб олди.

Кинорежиссёр Олег Сенцов Россия томонидан 2014 йилда Қримнинг босиб олинишига қарши чиққани учун қамоққа олинган эди.

Россия судининг Сенцовни террорчиликда айблаб, 20 йил озодликдан маҳрум қилгани халқаро ҳамжамият томонидан кескин қораланди.

Ўзига қўйилган айбловни тан олмаган Олег Сенцов 145 кун мобайнида норозилик сифатида очлик эълон қилган эди. Очликдан сўнг унинг соғлиғи ёмонлашгани айтилади.

Кун янгиликлари

Россия Туркия билан ҳаво қатновини ёзгача тўхтатиб қўйди

Россия Туркияга авиақатновларни бир ярим ойга - 15 апрелдан 1 июнгача тўхтатиб қўйди. Бунга оид қарор 12 апрель куни Россия ҳудудига COVID-19 коронавирус инфекциясини кириши ва тарқалишининг олдини олиш бўйича тезкор штаб томонидан қабул қилинган. Чекловлар Туркия аэропортларига қатнайдиган Россиядаги йўловчи ташийдиган авиаширкатларга дахлдор.

Мазкур қарор Россия бош вазирининг ўринбосари Татьяна Голикова томонидан очиқланди. Мулозимага кўра, фақат Истанбул-Москва йўналиши бўйлаб ҳафтасига икки марта амалга ошириладиган рейсгина сақлаб қолинади. Шунингдек, Туркияда юрган россиялик туристларни “олиб чиқиш рейслари” ҳам ташкил этилади.

Ўтган йили коронавирус пандемияси туфайли россияликларнинг кўпи Туркияга боролмай қолган. 2019 йили эса бу мамлакатга Россиядан 7 миллиондан зиёд сайёҳ борган эди.

Туркияда коронавирус билан боғлиқ вазият ўтган жума куни икки мамлакат президентлари Владимир Путин ва Ражаб Тоййиб Эрдўғон тарафидан муҳокама этилганди. Ўша куннинг ўзида Россия Туркияга авиапарвозларни тўхтатиши мумкинлигига оид маълумотлар пайдо бўлган.

Шанба куни Украина президенти Владимир Зеленский Истанбулга борган. У билан учрашув чоғида Эрдўғон Туркия Россия томонидан Қримнинг аннексия қилинишини тан олмаслигини билдирган.

Тожикистонда “Мусулмон биродарлар”га алоқадор 100 дан зиёд одам қамалди

Тожикистон Олий суди шу йил 9 апрелида “Мусулмон биродарлар” (Иҳвонул-муслимийн) ташкилотига алоқадорликда айбланган 119 киши устидан ҳукм чиқарган. Бу ҳақда “Азия-Плюс” агентлиги ўз манбаларидан олинган маълумотга таянган ҳолда хабар қилган. Бу хабарни тасдиқлаоган Олий суд маҳкама тафсилотларига оид маълумотларни кейинроқ тақдим этишни ваъда қилган.

Қайд этилишича, суд ҳукми билан 117 нафар киши 5 йилдан 23 йилгача озодликдан маҳрум қилинган, судланувчилардан яна икки нафарига жарима солинган. Суд Тожикистон миллий университетида дарс бериб келган мисрлик Муҳаммад Баюмийга 23 йиллик қамоқ жазоси тайин этган. Тергов тахминига кўра, Баюмий гуруҳ раҳбари бўлган.

Мазкур университетда дарс берган яна бир мисрлик ўқитувчи 7 йилга қамалган. Руҳоний Исмоил Қаҳҳоров 15 йилга озодликдан маҳрум этилган. Қолган айбланувчиларга 5 йилдан қамоқ жазоси берилган бўлиб, улар орасида Тожикистон ОТМларининг талабалари ва ўқитувчилар ҳамда қатор давлат идоралари ходимлари бор.

Ўтган йил бошида Тожикистонда “Мусулмон биродарлар” ташкилотига алоқадорликда гумонланганлар ёппасига тутиб кетилаётгани ҳақида хабарлар тарқалган, бироқ расмийлар бу маълумотни орадан бир ой ўтганидан кейингина тасдиқлагандилар. Ўша пайтда мамлакат Бош прокуратураси мазкур ташкилотнинг мақсади “ҳокимиятни куч билан ағдариш ва у ёки бу мамлакатда исломий давлат барпо этиш” эканини билдирган.

Мазкур иш бўйича маҳкама жараёни 2020 йил июлида бошланган ва ёпиқ эшиклар ортида ўтган. “Мусулмон биродарлар” ташкилоти Тожикистон Олий судининг 2006 йилдаги қарори билан мамлакатда тақиқланган ташкилотлар рўйхатига киритилган.

Покистонлик журналист номаълум қуролли шахслар томонидан отиб ўлдирилди

Покистонда журналист Восим Алам мамлакатнинг нотинч шимоли-ғарбий қисмида номаълум қуролли шахслар томонидан отиб ўлдирилди. Бу ҳақда мамлакат полицияси маълум қилди.

Аламнинг жасади 10 апрель куни кеч Хайбер-Пахтунхва вилоятининг Карак туманида топилган.

Алам Sada-e Lawaghir маҳаллий газетасининг журналисти ва муҳаррири бўлган.

Полиция маълумотларига кўра, Алам мотоциклда уйига кетаётганида, унга қарата ўқ узилган. У зудлик билан касалхонага олиб борилган, аммо етиб боргунича жони узилган.

Кейинги йилларда Покистон эркин матбуоти мисли кўрилмаган босимга учрамоқда.

Хайбар-Пахтунхва бир пайтлар «Ал-Қоида» ва Покистон Толибони сингари жангари гуруҳлар учун бошпана бўлган камбағал, зўравонлик тез-тез содир бўладиган ва диний жиҳатдан консерватив минтақадир.

Покистон – мухбирлар учун дунёдаги энг хавфли давлатлардан бири. 2020 йилда Журналистларни ҳимоя қилиш қўмитасининг глобал жазосизлик рейтингида Покистон 9-ўринни эгаллади. Покистонда камида 15 нафар журналист қотиллиги очилмаган.

UEFA Сербияни ўйинлар олдиндан келишиб олингани ҳақидаги даъволарни текширишга чорлади

UEFA – Европа футбол ассоциациялари иттифоқи Сербия футбол ассоциациясидан (FSS) ўйинлар олдиндан келишиб олингани ҳақидаги иддаоларни текширишни сўради.

FSS матбуот котиби Милан Вукович 11 апрель куни баёнот эълон қилиб, UEFA ташкилотидан қоидабузарликлар ҳақида маълумот келиб тушганини маълум қилди.

«FSS тергов ишларини бошлади, аммо ҳозирча бошқа тафсилотларни ошкор эта олмаймиз», дейилади баёнотда.
Сербиянинг Sport Klub телеканали UEFA март ойида ўтказган иккита ўйинга улкан гаровлар қўйилганини аниқлагани ҳақида хабар берди.

«Икки жамоада ўйинчилари рақибларига ютқазиб берган, натижада гаров тикканларга катта фойда келтирган», - дея хабар қилди телеканал

Amnesty International: Франциядан бадарға қилинган чечен ватанида ўлдирилиши мумкин

Москвага бадарға қилинган Магомед Гадаевнинг тақдиридан хавотир билдирди.

Франциядан Россияга депортация қилинган чечен сиёсий қочқини Чеченистон хавфсизлик хизмати қўлида қийноққа солиниши ёки ҳатто ўлдирилиши мумкин. Бу ҳақда 11 апрель Amnesty International ташкилоти маълум қилди.

Ташкилотнинг Франция бўлими шошилинч мурожаат эълон қилиб, 9 апрель куни Франциядан Москвага бадарға қилинган Магомед Гадаевнинг тақдиридан чуқур хавотир билдирди.

Гадаевни Россия хавфсизлик агентлари Чеченистоннинг расмийларига топширган, деб ёзади «Новая газета» нашри.

Гадаев Парижда жойлашган Bart Marsho Чечен диаспораси ташкилоти ва Европа Чеченлар ассамблеяси аъзосидир.

У Чеченистондан қочиб кетганидан кейин 10 йил давомида Францияда яшаган. Чеченистонда у бўлгинчилар билан алоқа ўрнатганликда айбланиб, қамоқ жазосини ўтаган ва қийноққа тутилган.

Гадаев Францияда яшаётганида ўз ватанидаги қийноқлар тўғрисида сўзлаб берган ва Чечен хавфсизлик кучлари томонидан амалга оширилган қийноқлар ва ўғирлашлар билан боғлиқ ишларда кўрсатма берган.

Хитой амалдори мамлакатда ишлаб чиқилган вакциналар самарадорлиги «юқори эмаслигини» тан олди

Коронавирусга қарши Хитой вакцинаси.

Хитой касалликларни назорат қилиш марказининг директори Гао Фу мамлакатда коронавирусга қарши ишлаб чиқилган вакциналар самарадорлиги пастлигини тан олди ва ҳукумат уларни кучайтириш учун турли вакциналарни аралаштириш масаласини кўриб чиқаётганини айтди. Аммо кейинроқ у айрим изоҳларини қайтиб олди.

10 апрель куни бўлиб ўтган конференцияда Фу Хитой «мавжуд вакциналарнинг самарадорлиги юқори эмаслиги муаммосини қандай ҳал қилиш масаласини кўриб чиқаётганини» айтди.

Бундан олдин Хитой расмийси мамлакат ичида ишлаб чиқарилган вакциналар COVID-19 инфекциясига қарши яхши ҳимоя қила олмаслигини тан олмаган эди.

Конференциядан кейин Фунинг шарҳлари Хитойда секин тарқалди, чунки Хитой ҳукумати ижтимоий тармоқлардаги постларни цензура қила бошлади.

Хитой бошқа мамлакатларга, жумладан, Мексика, Туркия, Индонезия, Венгрия, Сербия, Бразилия ва Чилига миллионлаб доза вакцина етказиб бериш бўйича битимлар тузган.

Бразилияда ўтказилган тадқиқот Sinovak вакцинасининг симптоматик инфекциялар олдини олиш самарадорлиги 50,4 фоиз эканини кўрсатди.

Таққослаш учун, Moderna ва Pfizer-BioNTech вакциналарининг самарадорлиги 95 фоизга яқиндир.

Тожикистонда оилавий можаро ортидан бир аёл уч фарзанди ва ўзини осиб қўйди

Тожикистоннинг Панжикент тумани Некнот қишлоғи аҳолиси 10 апрель куни кўл бўйидаги дарахтда осилган тўрт жасадни топишган.

Некнотликларга кўра, булар 32 ёшли Шаҳло Шарипова ҳамда унинг Муҳаммаджон исмли 6 яшар ўғли, Шаҳноза исмли 4 яшар ҳамда Амина исмли 8 ойлик қизларининг жасадлари бўлган.

Озодликнинг тожик хизмати суҳбатдошлари аёл аввал фарзандларини осиб, кейин ўз жонига қасд қилганини тахмин қилишган.

ИИВ хабарномасида ҳодисага оилавий можаро сабаб бўлгани қайд этилган.

Некнот қишлоқ кенгаши раҳбари Дониёр Ортиқов Панжикент шаҳар масъул идоралари ходимлари экспертиза учун жасадларни шаҳарга олиб кетишганини билдирган.

Ҳодиса содир бўлган жой ўзини осган аёл яшаган ҳовлидан 300 метр нарида жойлашган. Ўтган ҳафта Шаҳло Шарипованинг турмуш ўртоғи Лазиз Жўраев ўғли билан бу ерга 300 та ниҳол экканди.

Некнотликларнинг айтишича, Душанбе шаҳрида туғилган аёл бир неча йил аввал Жўраевга турмушга чиққан. Улар бу оила бошқаларида фарқ қилмагани, бир ҳовлида бир неча оила истиқомат қилганини айтганлар.

Авваллари чорвачилик билан шуғулланган бу оила кейинроқ деҳқончилик қила бошлаган. Маҳалла раисига кўра, қўшнилар бу оилада ҳеч қачон катта жанжал ёки келишмовчилик бўлганига гувоҳ бўлган эмаслар.

Қирғизистонликлар президент ҳокимиятини кучайтирувчи конституцияни ёқлаб овоз берди

Ўшдаги сайлов участкаларидан бири, 2021 йил 11 апрели

Қирғизистонда 11 апрель куни бўлиб ўтган референдумда сайловчиларнинг кўпчилиги, дастлабки натижаларга кўра, президент ваколатларини сезиларли даражада кенгайтирадиган конституциянинг янги таҳририни ёқлаб овоз беришган. Марказий сайлов комиссияси маълумотига кўра, бюллетенларнинг 90 фоизи саналган пайтда янги Конституцияни ёқлаб овоз берган сайловчилар 79 фоизни ташкил қилган. МСК референдумда сайловчилар давомати 35 фоизни ташкил қилганини билдирган. Референдум “бўлиб ўтди” дея тан олиниши учун, Қирғизистон қонунчилигига кўра, унда 30 фоиз сайловчи иштирок этиши кифоя.

Конституциянинг янги таҳририда парламент депутатлари сони 120 нафардан 90 нафарга туширилган, президентга судьялар ва ҳуқуқ-тартибот идоралари раҳбарларини тайинлаш ҳуқуқи берилган. Конституция лойиҳасига президент томонидан чақириладиган янги институт – Халқ қурултойи киритилган. Танқидчилар “мувофиқлаштирувчи ва маслаҳат органи” бўлган Қурултойнинг парламент функциясини қайталайдиган орган бўлиши ва президентга катта ваколатлар бериши мумкинлигини айтмоқдалар.

Референдум Садир Жапаров президент этиб сайланганидан уч ой ўтгач бўлиб ўтди. Ҳокимият тепасига келишидан олдин Жапаров бир қатор бошқа сиёсатчилар билан биргаликда 2020 йил октябрида содир бўлган ғалаёнларда қамоқдан озод этилган. Ўша пайтда Жапаров одам ўғирлашда айбдор деб топилиб, 10 йиллик жазо муддатини ўтаётган эди.

Ноябрь бошларида Садир Жапаров мавжуд сиёсий бошқарув тизими самара бермаганини айтиб, президент давлат ва ҳукумат бошлиғига айланадиган конституция лойиҳасини тақдим этган эди.

Эрон расмийлари ўз ядровий объектида содир бўлган ҳодисани “теракт” дея баҳолади

Натанздаги ядровий объектнинг коинотдан олинган сурати, 2020 йил

Эрон расмийлари Натанздаги ядровий корхонада содир бўлган нохуш ҳодисани “террор хуружи” ўлароқ баҳолади.

Мазкур корхонада 11 апрель куни эрталаб электр энергияси ўчиб қолган ва бу ҳодиса учун ҳали ҳеч ким масъулиятни ўз зиммасига олган эмас. Associated Press агентлиги қайдича, Эрон томони ҳодиса бўйича аввало Исроил махсус хизматларидан гумон қилмоқда.

Агар содир бўлган ҳодисада Исроилнинг қўли борлиги исботланса, бу икки мамлакат ўртасидаги тарангликни янада кучайтириши мумкин.

Якшанба куни Пентагон раҳбари Ллойд Остинни қабул қилган Исроил бош вазири Бинямин Нетаняҳу ўз мамлакати қудратли давлатларнинг Эрон билан 2015 йили имзоланган ядровий битими тикланишига йўл қўймаслигини билдирган.

Аssociated Press 11 апрель куни содир бўлган ҳодиса юзасидан маълумот жуда камлигини қайд этган. Эрон Атом энергияси ташкилоти раҳбари Али Акбар Солиҳий бу борада кескин чиқиш қилган. У айнан қандай ҳодиса содир бўлганига аниқлик киритмаган, бироқ мулозимнинг сўзларидан Натанздаги заводда жуда йирик узилиш содир бўлган.

Исроилнинг “Жерузалем пост” нашри Эроннинг Натанздаги ядровий объектлари, айрим маълумотларга кўра, аввал ҳам Исроил томонидан уюштирилган киберҳужумлар нишонига айланганини эслатган. Хусусан, 2010 йили Исроил ва АҚШнинг StuxNet вирус дастуридан фойдаланган ҳолда ўтказган қўшма амалиёти бу ерда 1 мингдан зиёд центрифуга бузилишига олиб келган.

Уран бойитиладиган Натанздаги объектда ўтган йил июлида ёнғин содир бўлган. Теҳрон мазкур аварияга саботаж сабаб бўлганини билдирган, бироқ ҳодиса айбдорлари исмини очиқлаган эмас. Кейинроқ Эрон Атом энергияси ташкилоти вакили Беҳруз Камолвандий Натанздаги ёнғинга Исроил алоқадор бўлиши мумкинлигини билдирган.

2020 йил ноябрь ойида Теҳрон Исроилни Эрон ядро дастури асосчиларидан бири бўлган олим ўлимида айблаб чиққанди.

Қирғизистон Миллий хавфсизлик раҳбари ўзбек чегараси бўйича келишув “тарихий воқеа” бўлишини айтди

Ташиев давлат ва маҳаллий ҳокимият органларини қирғиз-ўзбек чегараси бўйича эришилган протокол бўйича тушунтириш ишларини кучайтиришга чақирди.

Қирғизистон Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси раиси ва Чегараларни делимитация - демаркация қилиш бўйича ҳукумат делегацияси раҳбари Қамчибек Ташиев кўпчилик уни «тўлиқ маълумотга эга бўлмаган ҳолда» танқид қилаётганини айтди.

Унинг сўзларига кўра, «кейинчалик улар бу тарихий воқеа бўлганлигини айтишади».

Ташиев давлат ва маҳаллий ҳокимият органларини қирғиз-ўзбек чегараси бўйича эришилган протокол бўйича тушунтириш ишларини кучайтиришга чақирди.

«Маҳаллий аҳоли ишончли маълумотга эга эмас. Мен барча вилоятларга саёҳат қилдим, аммо бу етарли эмас. Ҳар бир одам билан учрашиш ва протоколнинг ҳар бир бандини тушунарли тилда тушунтириш керак», - деди у.

Ташиев 26 мартда Бишкекда ўтказган матбуот анжуманида Қирғизистон – Ўзбекистон чегарасида баҳсли ҳудуд қолмагани, бу масалани томонлар 100% ҳал қилгани тўғрисида баёнот берган эди.

Қамчибек Ташиев бу баёнотни ўзи етакчилик қилган ҳукумат делегацияси 24-25 март кунлари Тошкентда бўлиб ўтган сўзлашувлар ортидан қилган. Сўзлашувларда Ўзбекистон делегациясига Бош вазир Абдулла Арипов етакчилик қилган.

Аммо эришилган келишувнинг айрим бандлари чегара ҳудудларидаги аҳолининг норозилигига учради. Қирғизистонликлар сув ресурслари Ўзбекистонга ўтказиб берилганини кескин танқид қилди.

Март ойининг охирида Ташиев маҳаллий аҳолига музокаралар натижаларини ва Ўзбекистон билан чегаралар тўғрисида имзоланган протоколни тушунтириш учун чегарадош вилоятларга ташриф буюрди.

Қозоғистонда Олий суд судьяси коррупцияда айбланиб қўлга олинди

Расман билдирилишича, Жангуттинов Туркистон вилояти судьясидан уни бошқа иш жойига ўтказиш ваъдаси эвазига пул олган.

9 апрель куни Қозоғистон пойтахти Нур-Султондаги ихтисослаштирилган суд республика Олий суди судьясини икки ойга ҳибсга олишни буюрди.

Хабарларга кўра, 63 ёшли Мейрам Жангуттинов 11 февраль куни пора олаётган пайтида қўлга олинган. Ҳибсга олиш Қозоғистоннинг Коррупцияга қарши курашиш агентлиги ва Олий суднинг Ички хавфсизлик хизмати томонидан амалга оширилган.

Тергов маълумотларига кўра, Жангуттинов Туркистон вилояти судьясидан уни бошқа иш жойига ўтказиш ваъдаси эвазига пул олган. Озодлик радиосининг қозоқ хизматининг хабар беришича, пора берган судья ҳам ҳибсга олинган.
Гумонланувчи қўлга олинишидан олдин қаерда бўлгани маълум эмас.

Мамлакат президенти Қасим-Жомарт Тоқаев Олий суд судьяси пора билан қўлга тушганини ачинарли ҳолат деб атади.

Февраль ойида Жангуттинов ҳибсга олинганидан сўнг унинг ваколатлари ўтган йилнинг декабрида тугагани маълум қилинганди.

Хитой расмийлари AliExpress эгасига рекорд 2,8 миллиард доллар жарима солди

Жек Ма Хитойнинг энг бадавлат одами ҳисобланарди.

Монополияга қарши текширув ортидан Хитой расмийлари Alibaba корпорациясига 2,8 миллиард доллар миқдорда жарима солди. Бу мамлакат тарихидаги энг йирик жаримадир.

Жек Ма Хитойнинг энг бадавлат одами ҳисобланади. Forbes журнали бизнесменнинг бойлигини 65,5 миллиард долларга баҳолаганди.

Аммо у расмийларни танқид қилганидан кейин, ҳаммаси ўзгарди. 24 октябрь куни Ма Шанхайда бўлиб ўтган иқтисодий форумда ҳукумат вакилларини танқид қилиб, «кекса одамлар» ўйлаб топган назорат чоралари эскирганини айтди ва расмийларни банклар манфаатларини ҳимоя қилишда айблади.

Ма чиқишидан олдин Хитой раиси ўринбосари Ван Цишань нутқ сўзлаб, янги молиявий технологиялар тарқалишининг хавфлилиги ҳақида гапирганди. Бу ҳолат ортидан тадбиркор уч ойга ғойиб бўлди.

Куздан бери тадбиркорнинг активлари баҳоси тахминан 15 миллиард долларга пастлади. Эндиликда у хитой бойлари орасида тўртинчи ўринда бормоқда.

Бундестаг депутатлари Навальнийга мактуб ёзди

Германия депутатлари Навальнийнинг соғлиғи ҳақидаги хабарларни чуқур хавотир билан кузатиб бораётганликларини айтганлар.

Германия Бундестаги аъзолари Россия мухолифати раҳбари Алексей Навальний қамоқда «мақсадли қийноққа» тутилаётганини айтиб, Қийноқларнинг олдини олиш бўйича Европа қўмитасидан унинг қамоқдаги аҳволини кўриб чиқишни талаб қилдилар.

10 апрель куни Facebookда жойлаштирилган мактубда Навальнийга кўрсатилаётган муносабат қийноқлар олдини олиш тўғрисидаги Европа конвенциясига «мос келмаслиги» айтилади.

Мактубни Германия парламентининг қуйи палатаси бўлмиш Бундестагнинг 15 депутати имзолаган.

Қонунчиларнинг таъкидлашича, Навальнийга қарши суд жараёни қонун устуворлиги меъёрлари остида амалга оширилмаган ва суд қарори унинг овозини ўчириш мақсадида чиқарилган.

Германия депутатлари Навальнийнинг қамоқдаги аҳволи ва соғлиғи ҳақидаги хабарларни чуқур хавотир билан кузатиб бораётганликларини айтиб, унга «тўла бирдамлик» изҳор қилдилар.

Қирғизистонда президент ҳокимиятини кучайтириш бўйича референдум бўлиб ўтмоқда

Бишкекдаги сайлов участкасининг очилиши.

Бугун Қирғизистонда президент ҳокимиятини кучайтириб, парламентни заифлаштирадиган янги конституцияни тасдиқлаш бўйича референдум бўлиб ўтмоқда.

Бундан уч ой олдин Садир Жапаров президент этиб сайланган эди. Ҳокимият тепасига келишидан олдин Жапаров бир қатор бошқа сиёсатчилар билан биргаликда октябрда содир бўлган ғалаёнларда қамоқдан озод этилган. Жапаров одам ўғирлашда айбдор деб топилиб, 10 йиллик жазо муддатини ўтаётган эди.

Ноябрь бошларида Жапаров мавжуд сиёсий бошқарув тизими самара бермаганини айтиб, президент давлат ва ҳукумат бошлиғига айланадиган конституция лойиҳасини тақдим этди.

Январда президент сайловида у ғалабага эришди. Сайлов билан бирга ўтган референдумда қирғизистонликлар президент бошқаруви тизимини ҳам танлади.

Референдумга қўйилган янги конституцияга биноан, президент ваколатлари кенгайтирилади, иккинчи муддатга сайланишга доир чеклов олиб ташланади. Шунингдек, президент ҳузурида Халқ Қурултойи деб номланувчи янги «маслаҳат берувчи ва мувофиқлаштирувчи» кенгаш тузилади. Конституциявий Кенгаш ҳам ташкил этилиб, парламент депутатларининг сони 120 нафардан 90 нафарга қисқаради.

Жамоатчилик таклиф этилаётган ўзгартиришлардан мақсад президентга мутлақ ҳокимият беришдан иборат, деб Жапаровнинг бу ташаббусини қораламоқда.

Зеленский билан учрашган Эрдўғон шарқий Украинадаги вазиятни «ташвишли» деб атади

Олдиндан режалаштирилган учрашув уч соатдан кўпроқ вақт давом этган.

Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдўғон 10 апрель куни Украина президенти Володимир Зеленский билан ўтказган учрашуви ортидан шарқий Украинанинг Донбасс минтақасидаги вазиятни деэскалация қилишга чақирди.

Олдиндан режалаштирилган учрашув уч соатдан кўпроқ вақт давом этган.

Истанбулда Зеленский билан ўтказилган матбуот анжуманида Эрдўғон Украина шарқида содир бўлаётган воқеаларни «хавотирли» деб атади ва можаро «тинч ва дипломатик воситалар билан, Украинанинг яхлитлиги ва халқаро ҳуқуқ асосида ҳал қилинишига» умид билдирди.

Қора денгиз бўйида жойлашган Туркия ва Украина яқин муносабатларни сақлаб келмоқда. Бундан олдин Туркия 2014 йилда Қрим ярим оролининг Россия томонидан аннексия қилинганини бир неча маротаба қоралаган эди.

Эрдўғон Туркия Қрим босиб олинганини тан олмаслигини такрорлади.

Хабарларга кўра, учрашув чоғида икки раҳбар ҳарбий ҳамкорлик масаласини ҳам муҳокама қилган.

Мьянмада намойишларни бостираётган ҳарбийлар 80 дан зиёд норозини ўлдирди

Мьянмадаги норозилар.

Мьянмада намойишчиларга қарши зўравонликларда 80 дан кўпроқ киши ҳалок бўлган.

Мьянмада 1 февраль куни амалга оширилган давлат тўнтаришидан сўнг мамлакат бўйлаб оммавий норозилик акциялари бошланиб кетган.

Хабарларга кўра, ҳокимиятни эгаллаб олган ҳарбийлар 9 апрель куни Янгон яқинидаги Баго шаҳрида намойишчиларга қарата ўт очган.

Сиёсий маҳбусларга ёрдам уюшмаси маҳаллий кузатув гуруҳи «Багода хавфсизлик кучлари томонидан тўнтаришга қарши чиққан 80 дан ортиқ намойишчи ўлдирилганини» тасдиқлади.

Қурбонлар сони янада ошиши мумкин, чунки хабар қилинишича, ҳарбийлар ҳалок бўлганларнинг жасадларини юк машиналарига ортиб, олиб кетган.

Сиёсий маҳбусларга кўмаклашиш уюшмаси маълумотларига кўра, ҳарбий тўнтаришдан бери хавфсизлик кучлари камида 701 кишини ўлдирган.

Арманистон Озарбайжонни сулҳ битимини бузишда айблади

Арманистон Озарбайжонни Россия воситачилигида имзоланган сулҳ битимининг муҳим шартини бузишда айблади.

Расмий Ереваннинг иддао қилишича, Боку ўтган йили Тоғли Қорабоғда содир бўлган тўқнашувлар давомида асир олинган арман аскарлари ва тинч аҳоли вакилларини озод қилиш ваъдасини бажармаяпти.

9 апрель куни бош вазир ўринбосари Тигран Авинян Facebookда «Афсуски, маҳбусларни қайтариш яна кечикмоқда», деб ёзди.

"Россия воситачилигидаги музокаралар давом этмоқда ва биз Озарбайжон томони 2020 йил ноябрида имзоланган сулҳ битимини ниҳоят ҳурмат қилиб, Тоғли Қорабоғ ва унинг атрофида Арманистон ва Озарбайжон кучлари ўртасида олти ҳафтадан бери давом этаётган жангларга чек қўяди, деб умид қиламиз", дея қўшимча қилди Авинян.

Озарбайжон расмийлари ҳали бу айбловни изоҳлагани йўқ.

Бундан бир кун олдин Арманистон ҳукумати вакиллари бир гуруҳ уруш асири ватанига қайтарилишини маълум қилган эди.

Москвада Навальний ҳимоясига ўтказилган митинг қатнашчиси 3 йилга қамалди

Москва суди 31 январь куни мухолифат раҳбари Алексей Навальний ҳимоясига ўтказилган митинг давомида полиция ходимига ҳужум қилганликда айбланган шахсни 3 йилга озодликдан маҳрум қилди.

9 апрель куни Мешчанский туман суди Павел Грин-Романовни намойишчиларни тарқатиш пайтида полиция ходимига қарши қалампир пуркагич ишлатишда айбдор деб топди.

Грин-Романов «қисман айбдор» эканини тан олган. У қалампир пуркагични полицияга қарата пуркагани тан олган, аммо хотинини ҳимоя қилиш учун бундай қилганини айтган.

Прокуратура судланувчига саккиз йиллик қамоқ жазоси берилишини сўраган эди.

Грин-Романов сўнгги ҳафталарда Кремлнинг ашаддий танқидчиси Навальний ҳибсга олинишга қарши умуммиллий намойишлар пайтида полицияга ҳужум қилгани учун қамоқ жазосига ҳукм қилинган бир неча россияликнинг биридир.

Навальний заҳарлангани ортидан муолажа олган Германиядан шу йил 17 январида Москвага қайтиб келиши биланоқ қўлга олинганди. 2 февраль куни Россия суди мухолифатчига нисбатан аввалроқ чиқарилган шартли жазони ҳақиқий қамоқ жазосига алмаштирди ва уни 2,5 йил қамоқ жазосига ҳукм қилди.

Бишкекда никоҳ учун ўғирланган қиз ўлими ортидан ўнлаб милиция ходими жавобгарликка тортилди

Қирғизистон пойтахти Бишкекда 5 апрель куни куппа-кундуз никоҳ учун ўғирлаб кетилиб, икки кундан кейин ўлик ҳолда топилган Айзада Қанатбекова иши бўйича прокуратура расмий тергов ишини очди.

Ички ишлар вазирлиги эса Қанатбекова ўғирланиши ва ўлдирилиши бўйича дастлабки расмий текширув натижаларини маълум қилди. Вазирлик баёнотига кўра, ички ишлар идораларининг ўнлаб ходими лавозимидан четлатилган ёки ҳайфсан олган.

Хусусан, Ички ишлар вазирлигининг буйруғи билан Бишкек шаҳар Ички ишлар бош бошқармаси бошлиғи Бақит Матмусаев, унинг ўринбосари Эрлан Атантаев, Бишкек шаҳар Ички ишлар бош бошқармаси Тергов хизмати бошлиғи Нурлан Утемисов ва бошқалар ишдан бўшатилган.

27 ёшда бўлган Қанатбекованинг қариндошлари у ўғирлаб кетилганидан кейин милиция бепарво бўлганини айтмоқдалар.

Қанатбекова ва уни шериклари билан бирга ўғирлаб кетгани тахмин қилинаётган эркакнинг жасади икки кун ўтгач чўпон томонидан топилган.

NEXTA Live: Россия ҳарбийлари Украина билан чегарада лагер ташкил қилди

Донецк вилоятига қарашли Авдеевка шаҳри яқинидаги украин аскари - 5 апрель, 2021

Россия ҳарбийлари Воронеж вилоятининг Украина билан чегарага яқин ҳудудида лагер ташкил этган. Бу ҳақда NEXTA Live Telegram канали хабар қилди.

Хабарда айтилишича, маҳаллий аҳоли ҳарбийлар «турар-жой бинолари ёнидаги далада» ўрнашгани ҳамда «ўрмонни зирҳли транспортёрлар ва юк машиналари билан вайрон қилаётганидан» шикоят қилган.

NEXTA Live хабарига Россия ҳарбий техникаси акс этгани айтилаётган суратлар илова қилинди.

Россия ва Украина чегарасига қанча ҳарбий сафарбар қилингани номаълум. АҚШ манбаларига кўра, Россия ҳудудга тўрт мингга яқин ҳарбийни юборган. Украина армияси ҳисобларига кўра, чегара яқинидаги рус ҳарбийлари сони 5 мингга яқиндир.

Украина Бош штаби бошлиғи Руслан Хомчак Москвани «стратегик машғулотларга тайёргарлик ниқоби остида» Украина – Россия чегараси яқинида ҳарбий қўшинлари сонини оширишда айбламоқда. Унинг сўзларига кўра, Россия Ростов, Брянск ва Воронеж вилоятлари ҳамда Қримга ҳарбий қисмларни юборган.

Аввалроқ NEXTA Live канали Беларусь – Украина чегарасида Беларусь ҳарбийлари ва ҳарбий техникаси пайдо бўлгани ҳақида хабар берган эди.

Санкцияларга учраган Россия ва Беларусь валюталари кескин қадрсизланди

Россиялик аёл валюта айирбошлаш шаҳобчаси олдида - Москва, 9 март, 2021.

Бир-бири билан чамбарчас боғлиқ бўлган Россия ва Беларусь валюталари бир-бирига боғлиқ бўлмаган сиёсий ва дипломатик муаммолар фонида кескин қадрсизланди.

7 апрель куни Россия рубли АҚШ долларига нисбатан беш ойда қайд этилган энг паст кўрсаткичга тушди.

Айни кунда Беларусь рубли ҳам антирекорд ўрнатди: 1 доллар нархи 2,66 рублга кўтарилди.

Ҳар икки мамлакат ўз раҳбарларининг авторитар сиёсатлари учун Ғарб давлатлари томонидан жорий қилинган санкциялар, қора рўйхат ва бошқа жазо чоралари туфайли иқтисодий қийинчиликларга юз тутган.

Россия президенти Владимир Путин мухолифат етакчиси Алексей Навальний заҳарлангани ва қамалгани учун халқаро босимга учради.

Беларусни 1994 йилдан буён бошқариб келаётган Александр Лукашенко эса ўтган йилнинг август ойида бўлиб ўтган баҳсли сайловлар ортидан бошланиб кетган намойишларни аёвсиз бостиргани учун кескин танқид ва санкцияларга йўлиққан.

Меркель Путинни украин чегараси яқинидан Россия қўшинларини олиб кетишга чақирди

Ангела Меркель ва Владимир Путин - Берлин, 9 январь, 2020.

Германия канцлери Ангела Меркель пайшанба куни Россия президенти Владимир Путин билан телефон орқали суҳбатлашиб, уни Россия қўшинларини Украина чегараси яқинидан олиб кетишга чақирган. Бу ҳақда канцлер матбуот хизмати маълум қилди.

Расмий баёнотга кўра, икки раҳбар Босния, Ливия ва Суриядаги вазиятни ҳам муҳокама қилган. Шунингдек, суҳбат давомида айни дамда Владимир вилоятидаги колонияда очлик эълон қилган Россия мухолифати етакчиси Алексей Навальний масаласи ҳам кўтарилган.

Кремль ҳам учрашув ҳақида баёнот эълон қилди, аммо унда Россиянинг Украина билан чегарадош ҳудуддаги қўшинлари тилга олинмади.

Шундай бўлса-да, Кремль баёнотида Навальний исми тилга олинди. «Федерал канцлер томонидан кўрсатилган қизиқиш туфайли А. Навальний билан боғлиқ вазиятга тўхталиб ўтилди», дейилади Кремль баёнотида.

Британия қироличасининг турмуш ўртоғи шаҳзода Филипп оламдан ўтди

2020 йил ноябрида қиролича Елизавета ва Филипп турмуш қурганларининг 73 йиллигини нишонлашган эди.

Буюк Британия шаҳзодаси, Эдинбург герцоги Филипп 99 ёшида оламдан ўтди. Бу ҳақда Букингем саройи хабар тарқатди. Филипп Буюк Британия қироличаси Елизавета II нинг турмуш ўртоғи ва валиаҳд шаҳзода Чарльзнинг отаси эди.

Шаҳзода Филипп Глугсбурглар династияси хонадонида дунёга келган, Греция ва Дания шаҳзодаси унвонига эга бўлган. У Греция қироли Георг I нинг ўғли ва қирол Константин I нинг жияни эди.

Елизавета II нинг турмуш ўртоғи Дания қироли Кристиан IX, Англия қироличаси Виктория ҳамда Чор императорининг рафиқаси Александра Фёдоровна ва император Николай I билан қариндошлик ришталари орқали боғланган.

Филипп Иккинчи жаҳон урушида қатнашган, Британия ҳарбий денгиз флоти таркибида жангларда, шунингдек, Япония капитуляцияси актининг имзоланишида иштирок этган эди. Ўзига тўртинчи авлод орқали сингил бўлган Елизавета билан у 1947 йилда турмуш қурган. Уйланишидан аввал ўзининг немисча фамилияси ҳамда православ динини ўзгартириб, Англикан черковига кирган.

Рафиқаси Британия тахтига ўтириши ортидан Филипп ҳарбий хизматни якунлаб, 2017 йилга қадар қироллик хонадонининг ишлари билан шуғулланган. У 22 йил давомида Халқаро от спорти федерацияси, 15 йил Бутунжаҳон ёввойи табиат жамғармаси президенти бўлган.

Британия шаҳзодаси сифатида у юзлаб дунё раҳбарлари, жумладан, Жон Кеннеди, Леонид Брежнев ва Борис Ельцин каби раҳбарлар билан учрашган. У Британия, Австралия, Янги Зеландия қўшинларининг юксак мартабали зобити эди. Қироллик оиласи мансуби сифатида юзлаб давлатларнинг юксак орденлари билан тақдирланган эди.

2020 йил ноябрида Елизавета ва Филипп турмуш қурганларининг 73 йиллигини нишонлашган эди. Шу йил бошида Филипп шифохонага ётқизилган ва бир ойга яқин муолажа олган эди. У 100 ёшга тўлишига икки ой қолганда оламдан ўтди.

Россия Словакиядан «Спутник V» вакциналарини қайтаришни талаб қилди

«Спутник V» вакцинаси

8 апрель куни «Спутник V» вакцинасини тарғиб қилувчи Россия Тўғридан-тўғри инвестиция жамғармаси (РФПИ) Словакияга юборилган вакцина дозалари қайтарилишини талаб қилди. Бунга Словакия Дори-дармонларни назорат қилиш идораси мамлакатга юборилган дозалар Европа Дори-дармон агентлиги кўриб чиқаётган вакцинадан фарқ қилишини маълум қилгани туртки бўлди.

Братислава ва Москва тортишуви рус вакцинасини Европа бўйлаб тарқатиш йўлида олиб борилаётган саъй-ҳаракатлар учун навбатдаги зарба бўлди.

«Спутник V» вакцинаси Европа дори-дармон агентлиги (EMA) томонидан маъқулланмаган бўлса-да, Словакия ва Венгрия рус вакцинаси билан аҳолини эмлашга қарор қилган. Бошқа бир қатор Европа Иттифоқига аъзо давлат ҳам рус вакцинасидан фойдаланишга изн бериш ҳақида ўйламоқда.

Словакия Дори-дармонларни назорат қилиш идораси рус вакцинаси самараси ва хавфсизлиги ҳақида саволлар борлигини, шунингдек, Словакияга юборилган дозалар Европа дори-дармон агентлигига текширув учун юборилган дозалардан фарқ қилишини билдирди.

Бунга жавобан Россия Тўғридан-тўғри инвестиция жамғармаси Словакияни «саботаж» ва «дезинформация кампаниясида» айблаб, юборилган вакциналарни қайтиб беришни талаб қилди.

Bloomberg: АҚШ россиялик дипломатларни бадарға қилишга ва янги санкция жорий қилишга ҳозирлик кўрмоқда

Вашингтон. Оқ Уй.

Москва Вашингтонга қарши амалга оширган хакерлик ҳужумлари ва АҚШ сайловларига аралашувига жавобан АҚШ президенти Жо Байден маъмурияти россиялик дипломатларни мамлакатдан чиқариб юбориш ва янги санкцияларни жорий қилиш масаласини кўриб чиқмоқда. Бу ҳақда Bloomberg нашри ўз манбаларга таянган ҳолда хабар берди.

Агентлик маълумотларига кўра, Оқ уй Москванинг тахмин қилинаётган душманлик ҳаракатлари ва Solar Winds компанияси томонидан ишлаб чиқилган дастурий таъминот ёрдамида давлат идораларига қилган хакерлик ҳужуми тўғрисидаги маълумотларни ўрганиб чиққан.

Агентлик манбаларидан бири сўзларига кўра, АҚШнинг бу ҳаракатларга жавоби Владимир Путинга яқин шахсларга, шунингдек, сайловларга аралашув кампаниясига алоқадор амалдорларга қарши санкцияларни ўз ичига олиши мумкин. Бундан ташқари, манба Россиянинг «дипломатик ниқоб ортида ишлайдиган разведка ходимларини» бадарға қилиш чораси ҳам кўриб чиқилаётганини айтган.

Байден президентлик курсисига ўтириши биланоқ Россиянинг душманлик ҳаракатларини ўрганиб чиқишни буюрган эди. Тергов тўрт йўналишда олиб борилган: хакерлик ҳужуми, Афғонистондаги америкалик аскарларга қарши душманлик ҳаракатлари, сайловларга аралашув ва мухолифат раҳбари Алексей Навальнийнинг заҳарланиши.

Март ойининг ўрталарида АҚШ разведка агентликлари Россиянинг 2020 йилги АҚШ президентлик сайловларига аралашуви тўғрисида ҳисобот эълон қилганди.

Бунинг ортидан Байден ABC News телеканалига берган интервьюсида Путин президентлик сайловларига аралашгани учун «жавоб беришини» айтди.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG