HRANA: 1100 дан ортиқ одам ўлди, 5 ярим минги жароҳатланди
Human Rights Activists News Agency - HRANA 3 март куни эълон қилган янгиланган маълумотларга кўра, 24 соат ичида Эроннинг 19 вилоятида камида 104 та ҳужум қайд этилган ва натижада 31 киши ўлган.
28 февралдан бери HRANA қарийб 1 минг 100 фуқаро ўлими ва 5 минг 402 кишининг жароҳатлангани, шу жумладан болалар жароҳатланганини ҳужжатлаштирган. Гуруҳ мамлакат бўйлаб ҳарбий база, тиббиёт муассасалари ва турар-жойларнинг зарарланиши ҳақида ҳам хабар берган.
HRANA — АҚШдаги Human Rights Activists in Iran инсон ҳуқуқлари ташкилотининг ахборот агентлиги бўлиб, маҳаллий манбалар ва очиқ манбали текширувлар орқали ҳуқуқ бузилишлари ва можаро таъсирини кузатади.
Исроил Теҳронда F-35 қирувчи самолётини қўллади
Исроил армияси 4 март куни Иранда F-35 учувчи самолёти Эроннинг қирувчи самолётини йўқ қилди.
«Бироз олдин Адир (F-35 учун ибора) қирувчи самолёти Эрон осмонида, Теҳрон осмонида эрон қирувчи самолётини йўқ қилди. Бу дунёда F-35 қирувчи самолёти томонидан инсон бошқарувидаги қирувчи самолётини йўқ қилиш бўйича биринчи ҳодиса», деди Исроил Мудофаа кучлари матбуот котиби Эффи Дефрин.
Дефриннинг айтишича, Исроил АҚШ билан ҳамкорликда Эронга қарши 28 феврал куни бошлаган ҳаво уруши давомида жами 100 соатлик ҳарбий ҳаракатларни амалга оширган ва бу «тартибли жанг режаси»га мувофиқ олиб борилмоқда.
Эронга ҳужумнинг Ўзбекистонга таъсири
Айрим экспертлар хавотирича, Эронга ҳужум Ўзбекистон логистикасига илк кунданоқ таъсирини кўрсата бошлаган.
Маълумки, Эрон порти минтақа ва унга туташ, айниқса, денгизга чиқиш бўлмаган Ўзбекистон каби давлатлар учун муҳим логистика нуқталаридан бири эди.
“Агар минтақа (Эронни ҳам қўшиб ҳисоблаганда) билан савдомиз тўлиқ тўхтаган тақдирда ҳам бу экспортнинг 3 фоиз атрофида, импортнинг эса 2,5 фоиз атрофида секинлашишига олиб келиши мумкин. Бунинг ЯИМга умумий таъсири 0,6 фоиз атрофида бўлади. Савдо 50 фоизга секинлашишининг ЯИМ ўсишига умумий таъсири эса 0,2-0,3 фоиз банд атрофида бўлиши мумкин”, деб ёзади жумладан иқтисодчи Миркомил Холбоев.
Расмий маълумотларга кўра, Марказий Осиё минтақаси ва Эрон билан умумий юк ташиш ҳажсининг 18,9 фоизи Ўзбекистон ҳиссасига тўғри келади. Қўшниларда эса бу кўрсаткич каттароқ: Қозоғистоннинг улуши — 61 фоиз, Туркманистонники — 29 фоиз.
Ўзбекистон Транспорт вазирлилига кўра, Ўзбекистоннинг ташқарига 9 та йўлакдан юк ташийди ва асосий йўналиш Эрон денгиз портлари орқали ўтадиган жанубий йўлакдир.
Экспорт ва импортнинг катта қисми - Туркия ва Европадан келаётган юкларнинг 60 фоизи шу йўлак орқали ташилади. Иқтисодчи Холбоевнинг ёзишича, 2025 йилда Эрондан импорт ҳажми 421 млн долларни ташкил этган. Асосий импорт товарлари Иссиқлик алмашинув қурилмалари ва машиналари (63 млн доллар), этилен полимерлари (42,1 млн доллар), стерол полимерлари (23,2 млн доллар) ҳисобланади.
Шунингдек, олма, беҳи, нок, импорти 15,8 млн долларни ташкил этиб, бу умумий импортнинг 44 фоизига тенг бўлган.
Теҳронда хавотирга сабаб бўлган қуюқ қора тутун
3 март куни Теҳрондаги вазият гувоҳларидан бири эълон қилган видеода шаҳарнинг ғарбий қисмида осмонга ўта қуюқ қора тутун кўтарилгани акс этгани жамоатчилик эътиборини тортмоқда.
Reuters бинолар, йўллар жойлашуви ва павильон орқали манзилни тасдиқлади — улар ҳудуднинг сунъий йўлдош тасвирларига мос келди. Видео аниқ қачон олинганини тасдиқлашнинг иложи бўлмаган, бу видео 3 мартдан олдин Интернетга тушгани ҳақида маълумот йўқ.
Қатор Интернет нашрлари бу баллистик ёки кичик ҳажмдаги ядро ёки яна бошқа замонавий қуролмикин, деган хавотирлар ёйилди. Аммо бу тутун айнан қандай ракета ёки бошқа қурол портлаши ёки жойдаги бирор иншоот, буюмдан чиққан ёнғин экани ҳозирча аниқланмади.
Исроил ҳарбийлари 3 март кунги баёнотида Теҳронда зарбалар амалга ошираётганини билдирган. Эроннинг ISNA агентлиги ҳам ўша кунги ҳаво ҳужумларидан сўнг ғарбий Теҳронда ёнғин чиққанини хабар қилган.