Линклар

Шошилинч хабар
24 май 2022, Тошкент вақти: 07:49

Халқаро хабарлар

Россиялик ҳакерлар АҚШнинг энг йирик гўшт таъминотчисига ҳужум қилганликда гумонланмоқда

Дунёдаги энг йирик гўшт маҳсулотлари ишлаб чиқарувчисига нисбатан киберҳужум Россия ҳудудидан амалга оширилган бўлиши мумкин, дея баёнот берди 1 июнь куни Оқ уй вакили.

JBS концерни сешанба куни тўққизта гўшт корхонасида ишлаб чиқаришни тўхтатишга мажбур бўлган, бу комбинатлар Америка бозорига аҳоли истеъмол қиладиган жами мол гўшти ҳажмининг чорак қисмини етказиб беради.

Ишлаб чиқариш тўхтатилишига “уюшган киберҳужум” сабаб бўлиб, натижада JBSнинг Қўшма Штатлар ва Австралиядаги компьютер тизимларига зарар етказилган. Ширкат баёнотига кўра, ҳужум “мижозлар ва таъминотчилар билан транзакцияларни амалга ошириш сустлашиши”га олиб келиши мумкин.

Матбуот хабарларида айтилишича, ширкатга “товламачи дастур”ни қўллаган ҳолда ҳужум қилишган — ҳакерлар бу дастур ёрдамида компьютерларни аввал блоклаб, уларнинг эгаларидан товон пули ундиргач, қайтадан “очиб беришади”.

Экспертлар, агар ишлаб чиқариш узоқ вақтга тўхтаб қолса, бу гўштнинг тақчиллашиши ва қимматлашишига олиб келиши мумкинлигидан хавотир билдиришган. JBS ширкати ўз баёнотида, 2 июнь куни ўзининг “аксари комбинатларида” ишлаб чиқаришни қайтадан бошлашини ва киберҳужумларни даф қилиш учун ҳеч нимани аямаслигини маълум қилди.

Оқ уй баёнотига кўра, АҚШ мазкур ҳужумга доир маълумотларни Россия ҳукуматига тақдим этаркан, “масъулиятли давлатлар товламачи жиноятчиларга ўз ҳудудидан бошпана бермаслигини” урғулаган.

Бундан атиги уч ҳафта бурун Colonial Pipeline қувури кибержиноятчилар нишонига айланиб, оқибатда АҚШнинг шарқий штатлари бир неча кун бензин таъминотидан узилиб қолган, айрим штатлардаги ёқилғи қуйиш шохобчаларида турнақатор навбатлар пайдо бўлганди. Федерал қидирув бюроси мазкур ҳужумда макони Россияда жойлашган ҳакерларни айблаб чиққан.

Кун янгиликлари

Россиянинг БМТдаги дипломати Украинадаги урушга норозилик сифатида истеъфо берганини билдирди

БМТнинг Женева офисидаги Россия доимий ваколатхонаси ходими Борис Бондарёв 23 май куни Украина билан уруш важидан ўз ихтиёри билан истеъфога чиққанини кутилмаганда маълум қилди.

У ўз баёнотида узоқ йиллик дипломатик хизмати мобайнида ўз мамлакати ва ўз касбини деб ҳеч қачон бу қадар изза бўлмаганини таъкидлади.

“Путин Украинага, амалда – бутун Ғарб дунёсига қарши бошлаб юборган босқинчилик уруши – бу нафақат украин халқига нисбатан жиноят, балки Россия халқига қарши содир этилган энг оғир жиноятдир”, деб ёзди у LinkedIn ижтимоий тармоғидаги шахсий саҳифасида.

БМТнинг Женевадаги бўлими сайтида қайд этилишича, Бондарёв доимий ваколатхонада маслаҳатчи лавозимида бўлган. Унинг ўзи 20 йил дипломатик хизматда бўлганини эслатади.

“Афсуски, шу йигирма йил давомида ташқи ишлар вазирлигимиз фаолиятида ёлғон ва нопрофессионаллик тобора ортиб борди. Россиянинг иттифоқчилари қолмади”, деди дипломат.

Бондарёв Россиянинг уруш туфайли расман истеъфога чиққан дипломатик хизматдаги биринчи мулозими бўлди. Россия ТИВ ушбу воқеа юзасидан изоҳ берганича йўқ.

Давосда миллионерлар жаҳон лидерларидан бойлардан олинадиган солиқ миқдорини кўпайтиришни талаб қилмоқда

Швейцариянинг Давос шаҳрида анъанавий иқтисодий форум 22 май куни бошланди.

Бир гуруҳ миллионерлар Давос иқтисодий форумига келган жаҳон лидерларидан глобал нотенгликни бартараф этиш учун бойлардан олинадиган солиқлар миқдорини кўпайтиришни талаб этмоқда.

“Бизнинг ҳукуматларимиз ҳалигача ўтакетган нотенгликни бартараф этиш учун ҳеч нарса қилмаяпти. Бунинг ўрнига улар ёпиқ эшиклар ортида учрашиб, хусусий бойликлар кўргазмасида иштирок этишмоқда. Жорий йилда яна 250 миллион киши ўта қашшоқлик даражасига тушиб қолади. Дунёни баланслаштириш вақти етиб келди. Бойларга солиқларни кўпайтириш даври келди”,-деди Давосда норозилик билдираётган миллионерлардан бири Марлен Энгельхорн.

Норозилик акциясини “Ватанпарвар миллионерлар” гуруҳи аъзолари уюштирди. Мазкур гуруҳ биринчи марта 2010 йилда АҚШ собиқ президенти кичик Жорж Буш томонидан бойларга берилган солиқ имтиёзларини бекор қилиш талаби билан йиғилган эди.

Ўшандан бери “Ватанпарвар миллионерлар” гуруҳига 200 нафар бой-бадавлат киши аъзо бўлди. Гуруҳга аъзо миллионерлар иш ҳақининг энг кам миқдорини кўтаришни ва прогрессив солиқ тизимини мукаммалаштиришни ҳам талаб қилишмоқда.

Швейцариянинг Давос шаҳрида анъанавий иқтисодий форум 22 май куни бошланди. Унинг ишида икки мингдан ортиқ одам қатнашмоқда. Форумда қатор давлатларнинг лидерлари ҳам нутқ сўзлайди.

Жорий йилдаги анжуман кун тартибига Украинадаги уруш ва унинг оқибатларини муҳокама қилиш ҳам киритилган. Форумга Россиядан бирорта вакил таклиф қилинмади. Давосдаги “Рус уйи” эса “Россиянинг ҳарбий жиноятлари уйи” деб ўзгартирилди.

Киев суди Украина ватандошини ўлдирган Россия ҳарбийсини умрбод қамоққа ҳукм қилди

Вадим Шишимаринга нисбатан суд жараёни Киевда 13 май куни бошланган эди.

Киевнинг Соломенск туман суди Россия армияси сержанти Вадим Шишимаринни уруш тўғрисидаги қонунлар ва одатларни бузганликда, шунингдек, қасддан қуролсиз одамни ўлдирганликда айбдор деб топди. Суд Шишимаринни умрбод қамоқ жазосига ҳукм қилди.

Москва вилоятида жойлашган 4- Кантемир танк дивизиясининг 21 ёшли бўлинма командири бўлган сержант Вадим Шишимарин судда 28 февраль куни Сумск вилояти Чупаховка қишлоғида 62 ёшли Александр Шелиповни отиб ўлдирганини тан олди.

“Прапоршчик Макеев менга отишга буйруқ берди. Мен бош тортдим. Шунда яна бир ҳарбий хизматчи менга таҳдидли оҳангда отишга буйруқ берди, “акс ҳолда у бизни сотади”, деб айтди. Мен шундан сўнг қисқа навбат билан ўқ отдим”, -деб иқтибос келтирди Шишимариннинг судда берган кўрсатмасидан Озодликнинг украин хизмати.

Жабрланувчи сифатида судда гувоҳлик берган Александр Шелиповнинг бекаси Екатерина Шелипова рус ҳарбийсига умрбод қамоқ жазоси берилишини талаб қилди. “Бироқ у “Азовстал”даги бизнинг ҳимоячиларимизга алмаштириладиган бўлса, бунга қарши бўлмайман”,-деди бева.

Украина ҳукумати томонидан сержант Шишимаринга тақдим этилган адвокат Би-би-си радиосига Россия ҳукумати ёки Мудофаа вазирлиги расмийларидан бирортаси у билан алоқага чиқмаганини айтди.

Вадим Шишимарин Россия Украинага бостириб кирганидан бери тинч аҳолини ўлдирганликда айбланиб судланган биринчи рус ҳарбийси бўлди. Унга нисбатан суд жараёни Киевда 13 май куни бошланган эди.

Россия армияси Киев вилоятининг айрим туманларини бир ой – февраль ойи охиридан март ойи охирларига қадар ишғол этиб турган. Украина ҳуқуқ-тартибот идоралари маълумотига мувофиқ, биргина Киев вилоятида мана шу давр мобайнида 1200 нафардан зиёд тинч аҳоли вакили ўлдирилган.

2 апрелда Киев вилояти Россия босқинидан озод қилингач, қатор шаҳар ва қишлоқларда тинч аҳолининг жасадлари топилган. Буча шаҳрида камида 400 киши оммавий қатл қилингани тасдиқланди.

Москва эса Украинада тинч аҳоли қатлиом қилинганини, Россия ҳарбийлари фуқаровий инфраструктурани вайрон қилаётганига оид айбловларни инкор қилиб келмоқда.

Айни пайтда Украина расмийлари Россия ҳарбийлари тинч аҳолини қатлиом қилаётганига оид ҳужжат ва далиллар сунъий йўлдошлардан ҳамда видеокузатув камераларидан олинган тасвирлар воситасида тасдиқланганини айтиб келадилар.

Туркманистонда Гурбангули Бердимуҳаммедов “тарбиялаган Ахалтекин отига” ҳайкал ўрнатилади

Туркманлар Акхан отини ўринларидан турган ҳолда гулдурос олқишлар билан кутиб олмоқда.

Туркманистоннинг амалдаги президенти Сердар Бердимуҳаммдов ҳокимиятни ўзига топшириб кетган отаси – собиқ президент Гурбангули Бердимуҳамедов “тарбиялаган Ахалтекин зотидан бўлган Акхан лақабли отга” ҳайкал ўрнатиш тўғрисидаги фармонни имзолади.

Туркманистон ҳукуматига тегишли “Нейтральний Туркменистан” газетасининг 22 майда хабар беришича, айни пайтдаТуркманистон президенти от комплексида парваришланаётган Акхан лақабли отнинг ҳайкали Ахал вилояти ҳудудида ўрнатилади.

Фармонга асосан ҳайкални ўрнатиш жараёни шу ойда бошланиб, 2022 йилнинг декабрида якунланиши лозим.

Қароргоҳи Москвада жойлашган Turkmenportal нашри эса “Акхан лақабли отни собиқ президент Гурбангули Бердимуҳамедовнинг шахсан ўзи тарбиялагани”ни қўшимча қилди.

“2018 йилда Акхан рекорд ўрнатгани ортидан бутун дунёга машҳур бўлиб кетди. У орқа оёқда туриб 4,19 секундда 10 метрни босиб ўтди. Бу ютуқ Гиннес рекордлар китобида қайд этилди. Бундан бир йил аввал эса Акханга минган чавандоз Ашхлбодда ўтган Ёпиқ бинолардаги ва жанговар йўналишлар бўйича V Осиё ўйинлари машъалини ёқиб берган”,-дейилади хабарда.

Туркманистонда бундан аввал ҳам отларга ва итларга ҳайкал қўйилган. Жумладан, 2013 йил апрелида Капетдоғ водийсида Ахалтекин зотли Пўлатли отига, 2014 йилда Ашхободда Янардағ лақабли от шарафига ҳайкаллар ўрнатилган. Янардағ тасвири Туркманистон гербидан ўрин олган.

2021 йилдан бошлаб ҳар йили апрелнинг сўнгги якшанбасида Ахалтекин оти куни ва Алабай ити байрами бирга нишонланади.

Мамлакатда Алабай итларига ҳам, итбоқарларга ҳам алоҳида эътибор билан қаралади. 2020 йил 10 ноябрида Ашхободда Алабайга улкан олтин ҳайкал ўрнатилганди.

Туркманистон президенти Алабайга олтин ҳайкал ўрнатди
Илтимос кутинг

Айни дамда медиа-манба мавжуд эмас

0:00 0:03:17 0:00

Президент Бердимуҳамедовнинг ўзи Алабайлар ҳақида китоблар ёзган, ушбу ит зотига шеър ва қўшиқлар бағишлаган. Мамлакат оммавий ахборот воситалари президентнинг “Туркман Алабайи” китоби “халқ ҳаёти ва тақдирида муҳим роль ўйнайди” деган фикрни илгари суриб келади.

2021 йилнинг мартида Туркманистонда “Хизмат кўрсатган итбоқар” ва “Халқ итбоқари” фахрий унвонлари мамлакат парламенти томонидан таъсис этилган.

Ўша пайтда Туркманистон президенти бўлиб турган Гурбангули Бердимуҳамедов ўз ўғли, бош вазир ўринбосари, Олий назорат палатаси раиси ҳамда “Туркман алабайлари” халқаро ассоциацияси раҳбари Сардор Бердимуҳамедовга 2021 йилнинг 21 апрелида “Туркманистонда хизмат кўрсатган итбоқар” унвонини берган эди.

Туркманистонда 2022 йилнинг 12 март куни бўлиб ўтган президентлик сайловида Гурбангули Бердимуҳамедовнинг 40 ёшдаги ўғли Сердар Бердимуҳамедов расман сайловчиларнинг 72,97 фоизи овозини олгани ва “ўзи билан рақобат қилган 8 номзод устидан ғалаба қилгани” билдирилган.

Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев 15 март куни Сердар Бердимуҳамедовни сайловда қозонган ғалабаси билан табриклаган энг биринчи президент бўлди.

Тожикистон: Хоруғдаги аксилҳукумат намойишининг муҳтамал ташкилотчиси ўлдирилди

Мамадбокир Мамадбокиров

Тожикистонда Афғонистон ва Хитой билан чегарадаги Тоғли Бадахшон мухтор вилоятида бўлиб ўтган ҳукуматга қарши чиқишларнинг муҳтамал ташкилотчиси ўлдирилди. Мухтор вилоятнинг норасмий етакчиларидан бири бўлган Мамадбокир Мамадбокиров, Озодлик радиоси тожик хизматининг хабар қилишича, 22 май куни отиб ўлдирилган.

Тожикистон расмийлари Мамадбокировни уюшган жиноий гуруҳ ташкилотчиси деб атаб, у криминал можаро натижасида ўлдирилганини иддао қилишмоқда. Ижтимоий тармоқларда Мамадбокиров кучишлатар идораларнинг бири тарафидан снайпер воситасида йўқ қилингани ҳақида ёзишмоқда, дейилган “Фергана” агентлиги хабарида.

Озодликнинг уч мустақил манбаси суиқасд Тоғли Бадахшон мухтор ўлкаси маркази Хоруғ шаҳрининг Бархоруғ мевзеида, марҳумнинг уйи яқинида содир бўлганини билдирган.

Мамадбокиров вилоятнинг кейинчалик тожик чегара қўшинларига бириктирилган ўзини-ўзи мудофаа қилиш кучлари собиқ командиридир. ХХ асрнинг 90-йиллари бошларидан ўрталарига қадар Тоғли Бадахшон мухтор вилояти марказий ҳукумат назоратида бўлмаган, ҳудудда расмий ҳукумат билан маҳаллий аҳоли ўртасида мунтазам равишда можаролар бўлиб турган.

Май ойида ҳудудий ИИВ Мамадбокировни тўқнашувларга айланиб кетган норозилик акцияси ташкилотчиси деб атаган: расмий манбаларда ушбу тўқнашувлар натижасида камида 9 киши қурбон бўлгани маълум қилинган.

Ҳукумат вилоятда аксилтеррор амалиёти ўтказганини иддао қилиб, намойиш иштирокчиларини чет элдан ҳудудда беқарорлик келтириб чиқаришга кўрсатма олган жиноий гуруҳлар аъзолари деб атаган. Маҳаллий аҳоли вакиллари эса қуролланмагани ва ўз ҳақ-ҳуқуқларини талаб қилиб, тинч намойиш ўтказишганини таъкидлашмоқда.

Теҳронда Ислом инқилоби посбонлари корпусининг сара кучлар бўлинмаси полковниги ўлдирилди

Воқеа жойида олинган фото, Теҳрон, 2022 йил 22 майи

Эрон пойтахтида 22 май куни Ислом инқилоби посбонлари корпусининг (ИИПК) сара кучлар бўлинмаси полковниги Сайёд Худоий ўз уйи ёнида отиб кетилди. Озодлик форс хизматининг ИИПК маълумотига таянган ҳолда хабар қилишича, “Ал-Қудс” махсус бўлинмаси командири икки мотоциклчи томонидан ўлдирилган.

Суиқасд шаҳарнинг шарқий қисмида содир бўлган. Хабарда айтилишича, Худоийга қарата беш марта ўқ узилган. Ҳодиса учун масъулиятни ҳали ҳеч ким зиммасига олгани йўқ. Инқилоб посбонлари корпуси воқеани “террорчилик ҳужуми” деб атаб, қотилликда “глобал такаббурлик билан боғлиқ шахслар”ни айблаган: Эрон расмий хабарномаларида одатда АҚШ ва иттифоқчилари шундай таърифланади.

ИИПКга яқин журналист суиқасд ортида Исроил турган бўлиши мумкинлигини айтди, дея хабар қилган Озодликнинг форс хизмати. Reuters агентлигига кўра, “Моссад” разведка хизмати фаолиятини бошқарувчи Исроил бош вазири девонхонаси бу борада изоҳ беришдан бош тортган.

Ислом инқилоби посбонлари корпуси қўшинларнинг барча турини ўз ичига олган ҳарбий ташкилот бўлиб, Эронда катта сиёсий ва иқтисодий нуфузга эга. 2019 йилда АҚШ ҳукумати уни террорчилик ташкилоти деб топган. ИИПКнинг “Ал-Қудс” бўлинмаси эса чет мамлакатларда махсус амалиётлар ўтказиш билан шуғулланади.

2020 йили Бағдодда АҚШ ўтказган махсус амалиёт натижасида “Ал-Қудс” раҳбари Қосим Сулаймоний ўлдирилган эди. Ушбу суиқасд Теҳронга қарашли кучлар тарафидан Ироқдаги АҚШ армияси бўлинмаларига қарши амалга оширилган ҳужумга жавоб экани айтилган.

Польша президенти Украина парламентида чиқиш қилди

Анжей Дуда Украинада

Польша президенти Анжей Дуда Киевга сафари доирасида 22 май куни Украина парламенти бўлмиш Олий Радада чиқиш қилди. У Россия кучлари Украинага кенг кўламли ҳужум бошлаган 24 февралдан бери Киевдаги парламент биносида нутқ сўзлаган хорижлик лидерларнинг биринчиси бўлди.

Ўз чиқишида Дуда Россия тажовузи қаршисида Украинани тўла дастаклашини билдирди. У Украина Европа Иттифоқи аъзосига айланиши учун қўлидан келган барча ишни амалга оширишга ваъда берди. Польша президенти Россия билан муроса қилиш йўлини ёқлаётган европалик сиёсатчиларни танқид қилди.

Дуда ўз сўзида Европада шу кунда Украина ён бериши лозимлиги ҳақида хитоблар янграётганини урғулади. Польша президентига кўра, Украинанинг келажаги ҳақида унинг ўзидан бошқа ҳеч ким қарор қабул қилмаслиги ва тинчлик шартларини тиқиштирмаслиги лозим.

Парламент биносига борган Дудага Украина президенти Владимир Зеленский ҳамроҳлик қилган. У яқин орада польша фуқароларининг Украинада алоҳида мақомга эга бўлиши ҳақида қонун лойиҳаси таклифи билан чиқишини билдирган. Ўз навбатида, Дуда икки мамлакат ўртасида дўстлик ва ҳамкорлик тўғрисида янги шартнома тузишни таклиф қилган.

Польша Россияга қарши санкцияларни кучайтириш ҳамда Украинага қурол-аслаҳа етказиб беришни кўпайтиришни фаол тарғиб қилмоқда. Уруш бошидан бери Польша 3 миллиондан зиёд украиналик қочқинни қабул қилган.

“Ўш воқеаси” бўйича 2010 йилдаги Муваққат ҳукуматнинг уч аъзосига айблов билдирилди

"Ўш воқеаси" юзасидан айбланаётган сиёсатчилар ( ўнгдан чапга) Бектур Асанов, Исмаил Исақов ва Кенешбек Дуйшўбаев.

Қирғизистон Бош прокуратураси 2010 йилнинг июнида содир этилган “Ўш воқеаси” бўйича очилган жиноят иши доирасида ўша вақтдаги Муваққат хукумат аъзолари бўлган Кенешбек Дуйшўбаев, Исмаил Исақов ва Бектур Асановга айблов билдирди. Бу хақида Озодликнинг қирғиз хизматига айбланувчилардан бири Кенешбек Дуйшўбаев хабар берди.

Унга кўра, Бош прокуратура терговчиси сиёсатчиларга айбловни 20 май куни билдирган. Дуйшўбаев терговдан сўнг яшаган жойини тарк этмаслик тўғрисида тилхат билан қўйиб юборилган. Сиёсатчи буни сиёсий таъқиб деб ҳисобламоқда.

“Менга Жиноят кодексининг 337-моддаси (“Хизмат лавозимини суистеъмол қилиш”) айби қўйилди. Бу иш буюртма. Биз ҳозир мухолифатда бўлганимиз учун босим қилишаяпти. Ишда хеч қандай далиллар йўқ. Бундан кейин тергов, суд адолатли бўлиши керак. Бироқ бундай бўлишига ҳам ишонмай турибмиз”, - деди Дуйшўбаев.

Сиёсатчи ўзи билан биргаликда сўроқ қилинган Исмаил Исақов ва Бектур Асановга қандай айбловлар қўйилганини билдирмади. Озодлик радиоси улар билан боғланишга ва муносабат олишга ҳаракат қилди, бироқ бундан самара бўлмади.

Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси бир йил аввал июнь воқеаси юзасидан 2010 йилдаги Муваққат ҳукумат аъзоларига нисбатан очилган жиноят иши қайта тергов қилина бошлаганини билдирган.

Бунга қадар президент Садир Жапаров махсус хизматларга июнь воқеасининг келиб чиқиш сабабларини қайта тергов қилишга кўрсатма берган эди. Мазкур иш бўйича Қирғизистон миллий хавфсизлик қўмитаси раиси Қамчибек Ташиев 25 апрель куни, президент Садир Жапаров 27 апрелда Бош прокуратурада гувоҳ сифатида сўроқ қилинган.
Хозиргача Ўш воқеалари чоғида раҳбарлик лавозимида бўлган 15 киши терговга чақирилди.

2010 йилнинг 7 апрелидаги халқ қўзғолони оқибатида президент Қурманбек Бакиев ҳокимиятдан ағдарилган ва Қирғизистон жанубидан вақтинча бошпана топган эди. Ўшанда ҳокимиятга келган Муваққат ҳукумат ва Бакиев тарафдорлари ўртасидаги сиёсий кескинлик ортидан Ўшда июнь ойида миллатлараро низо бошланиб кетганди.

“Июнь воқеаси” номи билан аталувчи мазкур воқеада расмий ҳисоб бўйича 446 одам ҳалок бўлган, 2 мингга яқин одам турли жароҳат олган, 57 одам бедарак кетган. Уларнинг 19 нафари бугунгача топилмаган.

Халқаро экспертлардан иборат мустақил комиссия бу низо “қирғиз ҳукуматнинг этномиллатчиликка асосланган сиёсати маҳсули экани” тўғрисида хулосага келган. Аммо Қирғизистон парламенти бу хулосадан норози бўлиб, комиссия раиси Киммо Килюненни мамлакатда “исталмаган шахс” сифатида эълон қилганди.

Қирғизистон ҳукумати комиссияси ва парламент депутатларидан иборат комиссия эса Ўш воқеаларининг содир этилишида Қирғизистондаги бир қатор ўзбек лидерларини айблаган.

2010 йил июнь воқеалари бўйича ҳозирга қадар 545 киши жиноий жавобгарликка тортилди. Улардан 400 нафари ўзбек, 133 нафари қирғиз ва саккиз нафари бошқа миллат вакилларидир.

Хьюман Райтс Уотч ташкилотининг 2010 йилги ҳисоботида Ўш қирғини кунлари одам ўлдирганликларда айбланиб, бир умрга қамалган 30 кишининг 28 нафари ўзбек экани айтилган.

WSJ: Украина ғалласини транзит қилиши эвазига Беларусдан санкциялар вақтинча ечилиши мумкин

Қўшма Штатлар Украина ғалласи Беларусь ҳудуди орқали транзит қилиниши эвазига Беларуснинг калийли ўғитларига нисбатан жорий этилган санкцияларни вақтинча бекор қилиши мумкин, дея хабар қилди The Wall Street Journal.

Нашр манбаларига ўра, санкцияларни олти ой муддатга тўхтатиб туриш муҳокама қилинмоқда. Украина донини эса темир йўл транспортида Беларусь орқали Латвиянинг Клайпеда бандаргоҳига етказиш мўлжалланган.

Аввалроқ WSJ БМТ бош котиби Антониу Гутерриш ғалла юкланган кемаларни Украина портларидан чиқариши эвазига Россия ва Беларусь калийли ўғитлари экспортига нисбатан жорий этилган чекловларни юмшатишни таклиф қилгани ҳақида ёзган. Россия ТИВ эса бунинг учун аввало Россия экспортини санкциялардан озод қилиш масаласи кўрилиши лозимлигини таъкидлаган.

АҚШ давлат котиби Энтони Блинкен 19 май куни БМТ Хавфсизлик кенгашидаги чиқишида Россияни украин портларини очишга чақирган. Унга кўра, “озиқ-овқатни қурол ўрнида қўллаш қарори Москвада ва фақат Москвада олинмоқда”. Давлат котиби Украина элеваторларида экспорт қилишга мўлжалланган қарийб 20 миллион тонна ғалла мавжудлигини урғулаган.

Украинага Қора денгиз орқали озиқ-овқат маҳсулотлари экспортини қайтадан йўлга қўйишга имкон берувчи “чора-тадбирлар мажмуи” устида БМТ бош котиби Антониу Гутерриш ҳам иш олиб бормоқда.

“Дунёда ҳаммага етарли озиқ-овқат мавжуд. Муаммо уни етказиб беришда бўлиб, бу масала Украинадаги урушга чамбарчас боғлиқдир”, дея қайд этган Гутерриш БМТ Хавфсизлик кенгаши йиғилишида.

Moscow Times: Россия Украинадаги аскарларини ҳарбий уст-бош ва анжомлар билан таъминламаяпти

Украинадаги ҳарбий ҳаракатларда иштирок этаётган россиялик аскарлар ҳарбий уст-бош ва анжомларини ўз ёнларидан сотиб олишга мажбур бўлишмоқда. Moscow Times нашри суриштирувида шу ҳақда сўз боради.

Нашр журналистлари Украинада жанг қилаётган одамлар билан аноним тарзда суҳбатлашишган.

“Ўқ ва снаряд парчаларидан сақлайдиган тўртинчи ҳимоя даражасига эга зирҳли нимча ўртача 70 минг рубль туради. Каска учун 10 минг, тузукроқ аскарча пойабзалга яна 5 минг харажат қилиш керак. Оёқ кийим икки жуфт бўлгани маъқул. Анжомларни тутиб турадиган нимча 5 мингдан 10 минггача. Бундан ташқари, куртка, шим, футболка ва ичкийим зарур. Ҳаммаси 200 минг рублга боради”, деган Миллий гвардия ходими.

Россия армиясининг хизматдаги зобити замонавий зирҳли нимча ва каскалар ҳақида гап ҳам бўлиши мумкин эмаслигини, РФ Қуролли кучларида қишлик уст-бош, қуруқ паёк ва дориқутилар етишмаслигини айтган. “Советларнинг эски темир-терсагига кунимиз қолган. Қуроллар дуруст отилмайди”, дея нолиган у.

Дориқутилари билан боғлиқ муаммони бошқа бир ҳарбий ҳам тасдиқлаган. Унинг айтишича, давлат томонидан бериладиган “аптечка”да бинт, йод ва жгутдан бошқа ҳеч вақо бўлмайди.

“Мен ўзим учун 20 минг рублга дориқути ҳозирладим: антибиотиклар, жгут, антидот, боғлов пакетлари, игналар, қонни тўхтатувчи воситалар олдим. Ўз ғамингни ўзинг е, сенга бировнинг раҳми келмайди. Жанг майдонида йод билан қонни тўхтатолмайсан”, деган исми сир қолишини истаган ҳарбий.

Time журнали Владимир Зеленскийни “Йил одами” деб эълон қилди

Владимир Зеленский

АҚШда чиқадиган Time журнали Украина президенти Владимир Зеленскийни “Йил одами” деб эълон қилди. У учун нашр муштарийларининг 5 фоизи (3,3 миллион киши) овоз берган.

“Февраль ойида Россия қўшинлари Украинага кенг кўламли босқин бошлаган пайтда 2019 йили Украина президенти бўлиб сайлангунича сиёсий тажрибага эга бўлмаган комик актёр Зеленский жаҳон саҳнасига чиқиб, Украинани дастаклаш учун лидерларни жипслаштиришга муваффақ бўлди”, деб ёзган Time.

Иккинчи ўрин муштарийларнинг 3,5 фоиз овозини қозонган Tesla ва SpaceX ширкатлари бош директори Илон Маскка насиб бўлди. Маск 2021 йилда “йил одами” бўлган эди. Учинчи ўринга 3,4 фоиз овоз билан Британия бош вазири Борис Жонсон чиққан.

Дунёдаги энг нуфузли одамларнинг якуний рўйхатини Time журнали 23 май куни эълон қилиши кутилмоқда, нашр муҳаррирлари ҳали овоз бермаганлари учун мазкур рўйхатда ўзгаришлар бўлиши ҳам мумкин.

Бир пайтлар “Йил одами” ўлароқ “Time” муқовасида чиққан Россия президенти Владимир Путин ўтган йили дунёдаги энг нуфузли кишиларнинг юзталигига ҳам кира олган эмас.

Рус таҳлилчисининг “Россия 1” телеканалида Украина армияси устунлиги ҳақида гапирган гаплари сенсация бўлди

Михаил Ходарёнок урушдан аввал Украинани бир зумда мағлуб этиш имконсиз экани ҳақида мақола ёзган.

“Россия 1” телеканалида 16 май куни жонли эфирда чиқиш қилган истеъфодаги полковник, “Газета.ру” таҳлилчиси Михаил Ходарёнок Украина армияси Россия армиясидан устунлиги ҳақида кутилмаган гапларни айтгани халқаро матбуотда сенсация бўлди.

Михаил Ходарёнок бу гапларни Россия пропагандасининг асосий устунларидан бири бўлган Ольга Скабееванинг кунига икки марта эфирга узатиладиган “60 минут” кўрсатувида айтди ва халқаро матбуотда таъкидланишича, унинг сўзларига Россиянинг асосий пропагандистларидан бири бўлган Ольга Скабеева эътироз билдира олмаган.

Михаил Ходарёнок ўз сўзида Украинадаги уруш чўзилгани сари Россия армиясининг аҳволи танглашиб боришини таъкидлади.

Таҳлилчи ўз чиқишида эътироф этган айрим фикрлардан иқтибос келтирамиз (“Кун.уз” таржимасида):

“Украина 1 миллион одамни қуроллантириши мумкин. Улар учун 1 миллион одамни жалб қилиш муаммо бўлмайди. Гап бунча одамни қуроллантиришда қолади. Табиийки Украина ўз қуроллари билан бундай қила олмайди. Лекин [АҚШ эълон қилган] ленд-лиз тез орада кучга кириши, Европа ёрдамни кучайтириши ҳисобига Украина яқин вақтлар ичида миллион нафар қуролли кучга эга бўлишини кутса бўлади. Буни тезкор-стратегик режаларда инобатга олиш керакки, бу борада аҳвол биз учун эндиликда фақат ёмонлашади”...

...“Биласизми бизнинг ҳарбий-сиёсий ҳолатимиздаги энг жиддий муаммо нима? Ҳар қанча тан олишни истамасак ҳам, бутун дунё бизга қарши. Сиз Ҳиндистон ва Хитой бизни қўллаётганини айтяпсиз, лекин бу очиқчасига кўринаётгани йўқ. Бизга қарши 42 та мамлакатдан иборат коалиция тузилганини нормал ҳолат деб бўлмайди. Бизнинг ҳарбий ва техник имкониятларимиз эса чекланган, бу ҳолатдан чиқиш керак”...

...”Бўлаётган воқеаларга реал ҳарбий-стратегик нуқтайи назардан қараш керак, «информацион тинчлантирувчи» ичиб олиш шарт эмас. Украина ҳарбийлари орасида руҳий тушкунлик борлиги ҳақида гаплар тарқалмоқда, баъзи бўлинмаларда муаммо бўлиши мумкин, аммо умумий ҳолат шундай деб қабул қилиб бўлмайди. Қисқаси, бу ҳақиқатга тўғри келадиган гаплар эмас”...

... “Ҳар қандай армиянинг профессионаллигини ундаги ҳарбийлар шартнома бўйича хизмат қилаётгани белгилаб бермайди. Асосийси шахсий таркибни ўқитиш ҳамда ватан учун жон беришга тайёр ҳолатдаги мотивацияга эга бўлиш. Айнан мана шу руҳият армия профессионаллигини белгилаб беради. Шу сабаб чақирув ёрдамида тўлдирилган армия ҳам яхшигина профессионал бўлиши мумкин. Баъзи сиёсатчиларимизнинг миясида бир нотўғри фикр қотиб қолган: ким армияда шартнома билан хизмат қилаётган бўлса у – профессионал бўлиши ҳақида. Бўлмаган гап. Ватан учун жонини бериш, ҳозир Украина аскарларида учраётган ҳолат, бу жиддий нарса”.

Михаил Ходарёнокнинг чиқиши жаҳондаги нуфузли нашрлар томонидан “Россия пропагандаси билан машғул бўлган телеканалдаги илк ҳақиқат” сифатида эътироф этилди. Жумладан, The Telegraph “Бутун дунё бизга қарши”: Истеъфодаги рус полковниги Кремлнинг уруш машинасига қарши гапирди”, Newsweek “Россияликлар Украинадаги уруш кутилганидек кетмаётганини давлат телеканали эфирида билиб олишди”, Обозреватель “Таслим бўлиш имконсиз”: Россия пропагандачилари йўналишни ўзгартиришди, Скабеевада янги сўз топилмади” каби сарлавҳалар остида мазкур воқеани ёритишди.

“Кун. уз” нашрининг ёзишича:Михаил Ходарёнок урушдан аввал Украинани бир зумда мағлуб этиш имконсиз экани ҳақида мақола ёзган. Ўша мақолада эксперт Кремль Украина билан можарода Ғарбдан қурол етказиб берилиши сценарийсига тайёр эмаслиги, умуман, Украина билан уруш Россиянинг миллий манфаатларига кирмаслигини ёзганди”.

Россиянинг Курск вилоятидаги Тёткино қишлоғи ўққа тутилгани айтилмоқда

Президент Путин Курск губернатори Старовойт билан.

Курск вилоят губернатори Роман Старовойт Украина томонидан Тёткино қишлоғи ўққа тутилганини ва бунинг оқибатида бир киши ҳалок бўлганини маълум қилди.

Губернаторга кўра, яна бир киши яраланган ва касалхонага ётқизилган. Бундан ташқари бир нечта уйга зарар етган.

17 май куни эрталаб Курск вилоятининг Украина билан чегарадош ҳудудида жойлашган Алексеевка қишлоғи ҳам ўққа тутилгани айтилган эди. Ўшанда учта уй, мактаб биноси ва бир автомобил зарар кўргани билдирилган.

Россия Украинага бостириб кирганидан сўнг Курск вилоятининг Украина билан чегарадош ҳудудлари бир неча марта ўққа тутилгани хабар қилинганди. Шунингдек, вилоят ҳудудида украин дронлари уриб туширилгани ҳам иддао қилинган.

Май ойида Сужа-Сосновий бор темир йўлидаги кўприкнинг бир қисми қулаб тушган. Старовойт бу воқеани диверсия деб атаган.

Ғарб давлатлари Тоғли Бадахшондаги вазият юзасидан ташвиш билдирмоқда

Тожикистондаги бир қатор хориж давлатлари элчихоналари ўз ҳукуматлари Тоғли Бадахшонда юзага келган вазиятдан ташвишда эканликларини билдирди.

Европа Иттифоқи, АҚШ, Франция, Германия, Британиянинг Душанбедаги ваколатхоналари 19 май куни тарқатган қўшма баёнотда “тартибсизликлар вазиятни янада кескинлаштириши”дан хавотир билдирилди ва томонлар “зўравонликдан тийилишга ҳамда босиқ бўлишга” чақирилди.

Расмий хабарларга қараганда, Тоғли бадахшоннинг Рушон туманида ўтказилган “аксилтеррор амалиёти” пайтида камида 10 киши ҳалок бўлган, 27 киши яраланган. Ҳукумат бундан ташқари “70 жангари асирга олингани” тўғрисида маълум қилган.

Тожикистон ҳукумати 18 май куни эрталаб тоғли Бадахшонда “аксилтеррор амалиёти” бошланганини билдирган эди. Ички ишлар вазирлиги расмий билдирувида таъкидланишича, “аксилтеррор амалиёти” ўтказилишига Рушан туманида ҳарбийлар ва Хоруғ йўлини тўсишга ҳаракат қилган маҳаллий аҳоли ўртасида тўқнашув юзага келгани сабаб бўлган. Вазирлик йўл тўсганларни “жиноий гуруҳ аъзолари” деб атаган.

Амалиёт пайтида Тожикистон хавфсизлик кучларининг бир зобити ҳалок бўлган ва 13 нафари яраланган.

Pamir Daily News нашри Телеграм-каналида хавфсизлик кучлари билан маҳаллий аҳоли ўртасида отишма содир этилганини ёзган. Нашр маҳаллий аҳолига таянган ҳолда бир вертолёт уриб туширилганини, ўнга яқин киши ҳалок бўлганини билдирган.

16 май оқшомида Тоғли Бадахшон мухтор вилоятида маҳаллий ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимлари Хоруғдаги норозилик намойиши иштирокчиларига қарши резина ўқлар ва кўздан ёш сиздирувчи газ қўллаган эди. Озодлик тожик хизматининг ўз манбалари сўзларига таянган ҳолда хабар қилишича, ҳодиса чоғида бир киши нобуд бўлган, уч киши тан жароҳати олган.

Хоруғдаги митинг расмийлар мухтор вилоят раҳбари Алишер Мирзонабот ва шаҳар мэри Ризо Назарзодани истеъфога чиқариш, вилоятдаги барча блокпостларни олиб ташлаш ҳамда бадахшонликларни таъқиб қилишни тўхтатишга оид талабларни кўриб чиқишни рад этишгани ортидан бошланган.

Google Россиядаги шўъбасини банкрот деб эълон қилди, ходимларини Дубайга кўчирди

АҚШнинг Google корпорацияси Россиядаги ходимларининг асосий қисмини Дубайга кўчирди, айрим ходимлар эса Россияда қолишни ихтиёр қилди ва ишдан бўшади. Бу ҳақда The Wall Street Journal ўз манбаларига таянган ҳолда хабар берди. Хабарда Дубайга кўчирилган ходимлар сони ҳақида маълумот берилмаган.

Google шўъбаси март ойида суд ширкатнинг мамлакатдаги асосий банк ҳисобини музлатиб қўйгани ортидан ходимларга чет элга кўчиб ўтишни таклиф қилган. Шундан сўнг суд ижрочилари банк ҳисобидаги маблағни ечиб олган, бунинг ортидан шўъба ойликларни ва бошқа ҳаражатларни тўлаш имкониятидан маҳрум бўлган.

18 май куни Google Россиядаги шўъбаси банкрот бўлганини расман эълон қилди.

Ўтган йилнинг декабрь ойида Москва суди Россияда тақиқланган маълумотларни ўчиришдан бош тортгани учун Google ширкатини даромад айланмасидан 7 миллиард рублдан кўпроқ жаримага тортган эди.

Май ойининг охирларида суд ижрочилари жаримани ширкатнинг банк ҳисоб рақамидан мажбурий равишда ечиб олган. Россия ҳукуматидан ташқари Google ширкатини Кремлга мойил бўлган НТВ ва “Царьград” телеканаллари ҳам судга берган.

Google Россияда қидирув, YouTube, хариталар ва Gmail почтаси сервислари хизмат кўрсатишда давом этишини режалаштирмоқда.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG