Линклар

Шошилинч хабар
21 январ 2022, Тошкент вақти: 18:52

Халқаро хабарлар

Венеция комиссияси "Халқаро Мемориал" жамиятини ёпиш қарорини қоралади

Европа кенгашининг Қонун устиворлиги орқали демократияни қўллаш комиссияси (Венеция комиссияси) Россия судининг "Халқаро Мемориал" жамиятини ёпиш қарорини қоралади.

Бу ташкилот Россияда "хорижий агентлар" рўйхатига киритилган.

Венеция комиссияси, суд қарорини халқаро ҳуқуқ стандартларига зид деб баҳолади. Комиссия хулосасига кўра, "хорижий агентлар" ҳақидаги қонун "ноаниқ ва жуда кенг кўлам"ни қамраб олган.

"Ҳар қандай жазо ҳуқуқбузарликка мос бўлиши лозим, ташкилотнинг ёпилиши эса жиддий ҳуқуқбузарлик, демократияга таҳдид солгандагина кўриладиган охирги чора бўлиши лозим", дейилади комиссия хулосасида.

Россия ҳукуматининг мамлакатдаги энг эски ҳуқуқбонлик ташкилотларидан бирини тугатиш қарорига Нобель мукофотининг бир қанча совриндори, дунёда машҳур бўлган олим, ёзувчи ва мусиқачилар, шунингдек АҚШ, Европа Иттифоқи ҳамда Европа Кенгаши қарши чиққан.

Amnesty International халқаро инсон ҳуқуқлари ташкилоти ҳам “Халқаро Мемориал” жамиятининг тугатилишига оид қарорни қоралаган.

Ҳуқуқ фаолларига кўра, мазкур ташкилотнинг тугатилиши ГУЛАГ қурбонлари хотирасини таҳқирлаш қадамидир.

28 декабрь куни Россия Олий суди ташкидот фаолиятини тугатиш ҳақида қарор қабул қилди. 29 декарь куни эса Москва суди "Мемориал" инсон ҳуқуқлари марказини ҳам ёпишга қарор қилди. Бу марказ ҳам "хорижий агентлар" рўйхатида.

Кун янгиликлари

Женевада Блинкен ва Лавров ўртасида музокаралар бўлиб ўтди

АҚШ давлат котиби Энтони Блинкен (чапда) ва Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров

Женевада АҚШ давлат котиби Энтони Блинкен ва Россия ташқи ишлар вазири Сергей Лавров ўртасида музокаралар бўлиб ўтди. Учрашув делегация аъзолари иштирокида кечди.

ТАСС хабарига кўра, музокаралар бир ярим соатга яқин давом этган. Натижалар очиқланганича йўқ, Лавров ва Блинкен бир-биридан алоҳида матбуот анжуманлари ўтказиши кутилмоқда.

Лавров учрашув аввалида давлат котиби билан “Россия учун хавфсизлик кафолатлари” масаласини муҳокама қилиш истагини билдирди. ТИВ раҳбари музокарадан “катта натижа” кутмаётганини, бироқ у АҚШ позициясини ойдинлаштиришига умид қилаётганини айтди.

Блинкен, ўз навбатида, учрашув АҚШ ва иттифоқчилари томонидан Россиянинг Украинага қарши янги агрессияси олдини олишга қаратилган саъй-ҳаракатларнинг бир қисми эканини таъкидлаб, Украинага бостириб кирган тақдирда Россия Ғарбнинг тезкор ва умумий зарбасига дуч келишини такрорлади. Давлат котибига кўра, у барча келишмовчиликлар битта учрашув давомида бартараф бўлишини кутмаяпти, аммо можаронинг дипломатик ечимини излашда давом этиш зарур.

Блинкен ва Лавров музокаралари ҳақида шу ҳафтадагина маълум бўлган эди. АҚШ давлат котиби сўнгги кунларда Киев ва Берлинда бўлиб, Қўшма Штатларнинг ҳамкорлари ва иттифоқчилари вакиллари билан музокаралар олиб борди.

Охирги ҳафталарда Ғарб мамлакатлари Россиянинг Украинага тажовузи реал хавфга айлангани ҳақида очиқ-ойдин гапирмоқда.

Россия ўтган йилнинг декабрида АҚШ ва НАТО олдига Украина ва Грузияни альянсга қабул қилмаслик, шунингдек НАТОнинг Европадаги қуролли кучлари ва инфратузилмасини 1997 йилги ҳолатга қайтариш дохил қатор талабларни қўйган эди. Ғарб бу талабларни мантиққа зид ҳисоблаб, рад этишига қарамай, Кремль ёзма жавоб беришни талаб қилмоқда.

АҚШ етакчилигидаги Ғарб мамлакатлари Россияни, Украинага бостириб кирган тақдирда унга нисбатан “мисли кўрилмаган” иқтисодий санкциялар қўлланиши ҳақида огоҳлантирмоқда.

Байден: Россия Украинага бостириб кирган тақдирда кескин жавоб олади

Жо Байден Оқ уйдаги матбуот анжумани чоғида

АҚШ президенти Жо Байден 20 январь кунги баёнотида Россия ҳарбий бўлинмаларининг Украина чегараларини кесиб ўтиши “тажовуз” ўлароқ баҳоланиши ва унга кескин “иқтисодий чоралар” билан жавоб қайтарилишини билдирди.

“Путин билан суҳбатлашган чоғимизда унга аниқ-тиниқ қилиб айтдим. Бу борада у англамаган нарса йўқ. Россиянинг исталган, такрорлайман, исталган ҳарбий бўлинмаси Украина чегарасини кесиб ўтиши – “бостириб кириш” ўлароқ баҳоланади ҳамда унга қатъий ва мувофиқлаштиришган иқтисодий жавоб берилади. Жавоб чоралари иттифоқчиларимиз билан муҳокама этилиб, Путинга тўла-тўкис баён қилинган”, дея урғулаган Жо Байден.

Президент ушбу баёнотидан бир кун олдин матбуот анжумани чақириб, унда Россиянинг ҳужуми “кичикроқ” бўлган тақдирда Ғарб мамлакатлари бунга қандай муносабат билдиришини тахмин қилиш мушкуллигини, бироқ Украинага катта куч билан бостириб кириш Россия учун ҳалокатли бўлишини айтган эди.

Байденнинг мазкур баёноти Киевда ва Европадаги бошқа пойтахтларда таажжуб уйғотган. Украина президенти Владимир Зеленский Твиттерда: “майда халқлар бўлмагани каби эътиборга арзимайдиган истило ҳам бўлмайди”, деб ёзган. 19 январь оқшомидаёқ Оқ уй матбуот котиби Жен Псаки президент Байден нимани назарда тутгани юзасидан изоҳ беришга мажбур бўлган.

АҚШ президенти 20 январдаги баёнотида, шунингдек, Россия яримҳарбий тузилмалар, фуқароча кийинган ҳарбийлар ва “яшил одамчалар”ни қўллаш, киберҳужумларни амалга ошириш сингари турли тактикаларни ишга солаётгани, “бунақа хатти-ҳаракатларга қарши зарба беришга шай туриш лозим”лигини қўшимча қилган.

Европарламент Қозоғистондаги январь воқеалари бўйича халқаро тергов ўтказишга ва айбдорларга нисбатан санкция жорий этишга чақирди

Жорий йилнинг 20 январь куни Европа парламенти Қозоғистонда рўй берган январь воқеалари бўйича резолюцияни кўпчилик овоз билан қабул қилди. 27 банддан иборат ҳужжатда мамлакат ҳукумати фуқаролар ва жамоат бирлашмаларини таъқиб қилишни тўхтатишга, ҳибсга олинганларни озод этишга, асоссиз қамашлар ва қийноқларни тўхтатишга, тинч йиғилишларга тўсқинлик қилмасликка чақирилган.

Резолюцияда қайд этилишича, Қозоғистон ҳукумати намойишларга “номутаносиб зўравонлик” билан муносабатда бўлган; “терроризм” ва “экстремизм” тушунчаларини сўз эркинлиги ва ўзгача фикрлашни чеклаш учун бузиб талқин қилган. Тоқаевнинг “огоҳлантиришсиз ўт очиш” буйруғи Европарламент ҳужжатида “Қозоғистон томонидан яшаш ҳуқуқини ҳурмат қилиш ва муҳофаза қилиш бўйича халқаро мажбуриятларнинг бузилиши” деб аталган.

Резолюцияда ЕИ Кенгаши “2022 йил январдаги намойишлар чоғида содир этилган жиддий қонунбузарликлар учун жавобгар бўлмиш Қозоғистоннинг юқори мартабали мансабдор шахсларига нисбатан санкциялар жорий этиш”га, халқаро ҳамжамият эса “Қозоғистон халқига қарши амалга оширилган жиноятлар бўйича зудлик билан халқаро тергов бошлаш”га чақирилган.

Европарламент, жумладан, Қозоғистон президентини огоҳлантиришсиз ўт очишга доир ҳар қандай буйруқни бекор қилишга чақирган, шунингдек, унинг намойишчиларни “террорчилар”га менгзаганини қоралаб, улар сонига оид баёнотларини “асоссиз” деб атаган.

Европарламент депутатлари январь воқеаларини 2011 йилда Жанаўзенда содир бўлган хунрезликка тенглаштирганлар.

Қозоғистон Ташқи ишлар вазирлиги 21 январдаги баёнотида Европарламент резолюцияси “бирёқлама ва нохолис хулоса ва маълумотларга асосланган”ини иддао қилган.

“Қозоғистон Республикаси раҳбарияти томонидан қўзғатилган расмий тергов натижалари эълон қилинмасдан бу каби ҳужжатлар қабул қилинишини ножоиз деб ҳисоблаймиз. Яна бир карра тасдиқлаймизки, тергов натижалари халқаро жамоатчиликка тақдим этилади”, дейилган Қозоғистон ТИВ баёнотида.

“Росатом” Қирғизистон ҳудудида кичик АЭС қурмоқчи

“Росатом” логотипи

Россиянинг “Росатом” давлат корпорацияси ва Қирғизистон энергетика вазирлиги кам қувватли атом электр станцияларини қуришда ҳамкорлик қилишга оид меморандумга қўл қўйди. “Росатом” сайтидаги маълумотга мувофиқ, ҳужжат 20 январь куни Дубайда “Экспо-2020” Бутунжаҳон кўргазмаси доирасида имзоланган.

Меморандумга Россия томонидан “Росатом” бош директори Алексей Лихачёв, Қирғизистондан энергетика вазири Досқул Бекмурзаев қўл қўйишган. Ҳужжат “Қирғизистон Республикаси ҳудудидаги РИТМ-200Н реактор қурилмаси негизида кам қувватли атом станциясини қуришда” ҳамкорлик қилишни назарда тутади.

“Қирғизистонда бундай атом станцияси қурилиши мамлакатнинг энергетик мустақиллигига ёрдам бериши билан бирга, аҳолининг турмуш сифатига ва бутун Марказий Осиёнинг илмий-техник салоҳияти ривожланишига таъсир этади”, деган “Росатом” бош директори Алексей Лихачёв.

Шунингдек, Россия давлат корпорацияси Қирғизистон энергетика вазири ўринбосари Тилек Айталиевнинг “энергиянинг экологик тоза манбаларини ривожлантириш долзарб дунё тенденцияси бўлиб, Қирғизистондан ундан орқада қолишни истамайди”, деган сўзларини келтирган.

Қирғизистон энергетика вазирлиги “Росатом” билан имзоланган ҳужжат юзасидан ҳали изоҳ берганича йўқ.

АҚШда “Навальний рўйхати” бўйича россиялик миллиардерларга қарши санкциялар ҳозирланди

Америкалик конгрессменлар 35 нафар россиялик, жумладан миллиардерлар, амалдорлар ва уларнинг яқин қариндошларига нисбатан санкциялар жорий этишга оид қонун лойиҳасини тайёрладилар. У исмлар бўйича Алексей Навальний жамоаси таклифлар қилган рўйхат билан бир хил. Ҳужжат The Washington Post нашри томонидан ёйинланган.

“Путиннинг жавобгарлиги тўғрисидаги қонун” дея номланган лойиҳа 150 нафар консерватив депутатдан ташкил топган “Республика тадқиқот қўмитаси” гуруҳи томонидан тайёрланган, деб ёзган нашр. Унинг муаллифи гуруҳ етакчиси бўлган Жим Бэнкс бўлиб, ҳужжат унинг 30 дан зиёд ҳаскасби томонидан дастакланган.

Ҳужжат АҚШ президентига санкция рўйхатидаги кишилар молк-мулкини блокировка қилиш ҳуқуқини беради, уларга мамлакат ҳудудига киришни таъқиқлаш мумкин бўлади. Қонун лойиҳаси Россияни террорчилик ҳомийси, Россия томонидан дастакланаётган донбасслик айирмачиларни эса террорчилар дея тан олишни талаб этади. Ҳужжат Россия давлат қарзи билан боғлиқ амалиётлар бўйича америкаликларнинг ҳаракат имкониятини сезиларли даражада чеклайди.

Роман Абрамович, Алишер Усмонов, Геннадий Тимченко ва Олег Дерипаска каби миллиардерлар; “Роснефть” ташкилоти раҳбари Игор Сечин, “Транснефть” раҳбари Николай Токарев, “Газпром” раҳбари Алексей Миллер ва ВТБ банки президенти Андрей Костин; Москва шаҳри мэри Сергей Собянин, Москва вилояти губернатори Андрей Воробьёв, Санкт-Петербург губернатори Александр Беглов, ФХХ раҳбари Александр Бортников ва унинг ўғли Денис, Хавфсизлик кенгаши котиби Николай Патрушев, Путин аппаратининг собиқ раҳбари Игорь Шувалов, Президент маъмуриятининг раҳбарлари, жумладан собиқ бош вазир Сергей Кириенко, амалдаги ҳукумат раҳбари Михаил Мишустин – жами 35 нафар кишига якка тартибдаги санкциялар жорий этиш таклиф қилинган.

Рўйхатга Россия давлат телеканали бўлмиш RTнинг раҳбари Маргарита Симоньян, Биринчи канал раҳбари Константин Эрнст, Путиннинг матбуот котиби Дмитрий Песков ҳамда Марказий сайлов комиссияси раиси Элла Памфилова ҳам киритилган.

Бундан ташқари, конгрессменлар АҚШ президенти командаси зиммасига қонун кучга кирганидан кейин ярим йил ўтиб Россия президенти Владимир Путин, унинг оила аъзолари ва Путин билан муносабатда экани айтиладиган гимнастикачи Алина Кабаеванинг шахсий бойлиги ва даромадлари манбаига оид ҳисобот тайёрлаш мажбуриятини юклашни таклиф қилишган.

Олмаота полицияси “жангарилар дафн этилган жойлар”га оид маълумотни очиқлади

Қозоғистонда январь воқеалари чоғида қурбон бўлган киши жанозасидан лавҳа

Олмаота полицияси 20 январь куни “оммавий тартибсизликларда иштирок этган жангарилар яширинча кўмилган жойлар” топилганини очиқлади.

Олмаота полицияси расмий вакили Салтанат Азирбекнинг билдиришича, жангариларнинг жасадлари бу жойларга “талончилар шахсини аниқлаш имконини йўққа чиқариш учун” кўмилганини маълум қилди. “Жасадлар ва улар дафн этилган жойлар сонига оид маълумотлар оператив сир ҳисобланиб, улар ошкор этилмайди”, дея таъкидлаган мулозима.

Қозоғистонлик ва хориждаги инсон ҳуқуқлари фаоллари аввалроқ бир неча бор қозоқ расмийларини январь воқеалари чоғида тинч аҳоли орасида қурбон бўлганлар ҳақида тўлароқ маълумот беришга чақиришган. 15 январь куни Қозоғистон Бош прокуратураси оммавий тартибсизликларда камида 225 одам қурбон бўлгани ҳақида баёнот тарқатган. Олмаотада, полиция маълумотларига кўра, ҳарбий бўлмаган фуқаролардан 149 киши нобуд бўлган. Аммо расмийлар қурбонларнинг қанчаси талончилар томонидан, қанчаси куч ишлатар тузилмалари ходимлари томонидан ўлдирилганини очиқлашган эмас. Шунингдек расмийлар бевосита жиноят содир этаётган пайтида отиб ўлдирган “мародёрлар” сонини ҳам ошкор қилишмаяпти. Бу орада ҳуқуқ фаоллари ва журналистлар тартибсизликларда иштирок этмаган ва жиноят содир этмаган, балки тасодифий ўққа учган ўнлаб киши ҳақида маълумот тўплашга муваффақ бўлганлар.

Январь воқеалари чоғида қурбон бўлганларнинг қариндошлари ўликхоналарда уларга яқинларининг жасадларини беришмаётгани ва ҳаттоки уларни ўлдирилган жойларидан олиб кетишга рухсат беришмаётганини айтишган эди. Уларга кўра, Олмаота ва Қозоғистоннинг бошқа шаҳарларида жасадлар бир неча кун кўчада ётган: ҳарбийлар ҳатто уларнинг ёнига яқинлашишга ҳам изн беришмаган. Ақтўбелик 30 ёшли қурбон Русланбек Жубаназаровнинг оиласи журналистларга марҳумнинг жасадини бир неча кун давомида олишолмаганини айтишган. Расмийлар уни “террорчи” деб эълон қилиб, уни дайдилар каби умумий қабрга, ҳеч қандай белгисиз кўмишни талаб қилишган. Бу қабрнинг таърифи Олмаота полициясида маълум қилишгани билан жуда ўхшаш.

“Ўзини Берик Бисекенов дея таништирган полиция ходими бизга: “Жубаназаров – террорчи. Унинг жасади берилмайди. Уйларингизга тарқалинглар! Акс ҳолда, сизларни ҳам отиб ташлаймиз. Бизга бўйсинмаган ҳар қандай кишини ўққа тутишга буйруқ беришган” деди, деган марҳум Русланбекнинг онаси Жайнагул Бурқит қизи.

Гувоҳларга кўра, Олмаотада энг кўп тасодифий қурбон 6 январь куни майдонда оммавий тинч намойиш ўтаётган пайтда берилган. Аммо ўша оқшом майдонга ҳарбий кийимда бўлган бир неча киши келиб, тинч намойиш иштирокчилари ва тасодифан кўчадан ўтиб кетаётганлар кишиларни ўққа тутишган.

Расмийлар Олмаота ва Қозоғистоннинг бошқа шаҳарларда намойишчилар ўққа тутилганини тасдиқлаётганлари йўқ, бироқ ўша пайтда Қозоғистонда расман “аксилтеррор амалиёти” ўтаказилганини урғулашмоқда. Эртасига, яъни 7 январь куни Қозоғистон президенти Тоқаев кучишлатар тузилмалар ходимларига огоҳлантирмасдан отишга буйруқ берган. Шундан сўнг расмийлар тинч намойиш иштирокчилари ва тасодифан ўққа тутилганлар тўғрисида лом-мим демай, январь воқеалари чоғида “террорчи” ва “мародёрлар” ўлдирилгани ҳақида гапира бошлаганлар.

ЖССТ коронавирусга қарши эмланмаганларга ҳам саёҳат қилиш учун рухсат беришни таклиф қилди

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти - ЖССТнинг Фавқулодда вазиятлар бўйича қўмитаси жаҳон давлатларига барча фуқароларга саёҳат қилиш ҳуқуқини бериш ва давлатлараро чекловларни юмшатишни таклиф қилди.

Қўмита хулосасида таъкидланишича, саёҳатларни чеклаш ҳаракати коронавирусга қарши курашда самарали натижа бермади. “Омикрон” штаммининг кенг тарқалиб кетиши бунга мисол тариқасида келтирилган. Шу билан биргаликда ЖССТнинг Фавқулодда вазиятлар бўйича қўмитаси чекловлар кўп мамлакатларда “иқтисодий ва ижтимоий босимларни кучайтираётгани”ни эътироф этган.

Қўмита ҳукуматларга мамлакатга хориждан кириб келувчилар учун вакцина олиш талабини бекор қилишни ҳам тавсия қилди. ЖССТ бунинг ўрнига коронавирусга қарши тест тизимини мукаммалаштириш ва карантин чораларини кучайтиришни таклиф этмоқда.

Сўнгги бир сутка давомида жаҳонда 4 миллион 200 минг киши коронавирусга чалинди. Бу ўтган кунга нисбатан 400 минг кишига кўп. Пандемия бошланганидан бери жаҳонда 400 миллион кишига коронавирус юққан ва вирусдан камида 5,5 миллион киши вафот этган.

Қозоғистонда фаоллар “Январь воқеалари” юзасидан комиссия тузишни талаб қилмоқда

Нур-Султонда матбуот анжумани ўтказган фаоллар.

Қозоғистон пойтахти Нур-Султонда фаоллар ва “Мамлакат тираги” ҳаракати аъзолари 20 январда матбуот анжумани ўтказди. Улар ҳукуматдан январь ойида Қозоғистонда юз берган норозилик намойишлари ва тартибсизликлар юзасидан мустақил тергов ўтказилишини талаб қилди.

Фаоллар фикрича, январь воқеалари юзасидан мустақил тергов ўтказиш учун фуқаролик жамияти ва мухолифат вакилларидан иборат ишчи гуруҳ ташкил этилиши шарт.

Матбуот анжуманида фаоллар норозилик намойиши иштирокчиларига ҳуқуқ-тартибот органлари томонидан кўздан ёш сиздирувчи газ ва шовқинли гранаталар қўлланилгани ортидан тартибсизликлар бошланиб кетганинини иддао қилдилар.

Уларга кўра, ҳалок бўлганлар орасида тинч намойишга чиққанларнинг кўплиги, полиция норозиларга қарши ўқотар қурол қўллаганига далил бўла олади. Фаоллар норозилар томониан кучишлатар тузилмалари ходимларига нисбатан ўқ отилмаганини айтмоқдлар.

Эрон президенти Россия Давлат думасида НАТОнинг ҳалокатини башорат қилди

Эрон президенти Кремлда 19 январь куни Путин билан учрашди.

Эрон президенти Иброҳим Раисий 20 январь куни Россия Давлат думасида нутқ сўзлаб, яқин орада НАТОнинг тарқаб кетиши ва ҳалокатга учрашини башорат қилди. Унга кўра “НАТО турли баҳоналар билан мамлакатларнинг жуғрофий ҳудудларига кириб олиш билан шуғулланмоқда” ва “мустақил демократиялар ҳамда халқлар маънавиятига” қарши турмоқда.

Эрон президенти фикрича, НАТОнинг бу сиёсати унинг яқин орада тарқаб кетиши ва ҳалокатга учрашидан дарак беради.

Раисий ўз нутқида Россия президенти Владимир Путинга Эрон билан Сурия масаласида ҳамкорлик қилаётганига миннатдорчилик билдирди.

Эрон президенти 19 январь куни Москвага расмий ташриф билан келган эди. У Путин билан учрашуви пайтда Эрон-Россия муносабатларини “доимий ва стратегик аҳамиятга эга экани”ни алоҳида таъкидлади. У Владимир Путинга Россия билан келажак 20 йилга доир ҳамкорлик шартномаси лойиҳасини топширди.

Хабарда билдирилишича, 21 январь куни Ҳинд океанида Россия Хитой ва Эрон билан ҳамкорликда денгиз ҳарбий машғулотларини ўтказади.

Вазирлик: Россия ОТМларида 50 мингга яқин ўзбекистонлик талаба ўқимоқда

Иллюстратив сурат

Россиядаги олий таълим муассасаларида ўқиётган ўзбекистонлик талабалар сони шу кунда 48 минг 700 нафарга етган. Бу рақам Россия Фан ва олий таълим вазирлиги томонидан тарқатилган хабарномада акс этган.

Вазирлик маълумотига мувофиқ, пандемияга қарамай, ўтган йиллар ичида Россияда ўқиётган хорижлик талабалар сони 26 минг нафарга ортган – 2019 йилда Россиядаги институт-университетларда 298 минг нафар чет эллик ўқиган бўлса, 2021 йилга келиб бу рақам 324 минг нафарга етган.

Чет ўлкалардан келиб, Россияда ўқиётган талабалар орасида энг кўпини қозоғистонликлар (61 минг нафар) ташкил этади, улардан кейин иккинчи ўринда ўзбекистонликлар турибди. Шунингдек, Россиядаги ОТМларда Хитой (32,6 минг нафар), Туркманистон (30,6 минг нафар), Тожикистон (23,1 минг нафар), Ҳиндистон (16,7 минг нафар), Миср (12,4 минг нафар), Беларусь (10,2 минг нафар), Украина (9,1 минг нафар) ва Қирғизистондан (8,6 минг нафар) талабалар таҳсил олишмоқда.

Хорижлик талабаларнинг кўпчилиги Россияда тиббиёт соҳасида ўқишмоқда. Айни пайтда қозоғистонлик ва ўзбекистонлик талабалар орасида иқтисодиёт ва менежмент йўналишларига ҳам талаб катта эканига эътибор қаратилган.

Олмаотада йўқолиб қолган қирғизистонлик Сидиқов оёқлари ва қовурғалари синган ҳолда топилди

Олмаотада ғойиб бўлган Чолпонбек Сидиқовнинг икки оёғи сингани айтилмоқда

Олмаота шаҳридаги тартибсизликлар чоғида йўқолиб қолган қирғизистонлик Чолпонбек Сидиқов ғойиб бўлганидан 11 кун ўтиб, топилди.

Қирғизистоннинг Олмаотадаги бош консули Назарали Арипов 19 январь куни Озодликнинг қирғиз хизматига Чўлпонбекнинг иккала оёғи ва қовурғалари синганини маълум қилган.

“Биз уни эртага Қирғизистонга жўнатмоқчимиз. Уни 8 январь куни Олмаотадан чиқиб, Бишкекка кетаётганида, махсус амалиёт чоғида қўлга олишган. Сўроққа тутишган. Шундан сўнг ундан дарак бўлмаган”, дея изоҳ берган дипломат.

Чолпонбек Сидиқовнинг яқинлари у Олмаотага иш юзасидан – мебель йиғиш ва ўрнатиш учун борганини айтишган. Қозоғистон куч ишлатар идоралари ходимлари уни тартибсизликларга алоқадорликда гумон қилиб, қўлга олишган.

Сўнгги маълумотларга кўра, Қозоғистонда январь ойида юз берган воқеалар чоғида 10 га яқин қирғизистонлик қўлга олинган бўлиб, уларнинг барчаси озодликка чиқарилган. Икки нафар қирғизистонлик эса ҳалок бўлган.

Иккинчи январь куни Қозоғистонда суюлтирилган газ нархи кескин ошгани ортидан мамлакат ғарбида бошланган норозилик акциялари қисқа фурсатда бутун мамлакатни қамраб олган. Расмийлар Олмаотага гўё чет элда тайёргарликдан ўтган “20 минг террорчи” ҳужум қилганини иддао қилиб, шу муносабат билан Тоқаев КХШТдан ҳарбий ёрдам сўраган.

Охирги расмий маълумотларда тартибсизликлар оқибатида 227 нафар киши қурбон бўлгани айтилмоқда. Айни пайтда 200 киши касалхоналарда даволаняпти, улардан 14 нафари оғир аҳволда жонлантириш бўлимларида ётибди.

Байден: Украинага бостириб кириш Россия учун “ҳалокат” бўлади

АҚШ президенти Жо Байден

Украинага кенг кўламда бостириб кириш Россия учун “ҳалокат” бўлади, Россия президенти Владимир Путин эса Ғарбнинг “шу кунгача кўрилмаган” санкцияларига дуч келади. АҚШ президенти Жо Байден матбуот анжуманида ана шундай баёнот берди.

Байден Россия тажовузининг муҳтамал оқибатларидан бирини очиқлаган: унинг айтишича, Украинага ҳужум қилган тақдирда Россия банклари молиявий амалиётларда доллардан фойдалана олмайди.

АҚШ президенти Россия ҳарбий қудратда Украинадан устунлиги ва кенг кўламли уруш бошласа, катта эҳтимол билан ютиб чиқиши мумкинлигини тан олган. Бироқ, Байденга кўра, у ҳолда Россия кўнгилсиз оқибатларга – шошилинч ва узоқ муддатли санкцияларга дучор бўлади.

Байденнинг фикрича, Владимир Путин Украинага қарши амалиёт ўтказишга қарор қилиши мумкин. Аммо АҚШ раҳбари Путин кенг кўламли қуролли можарони исташига ишонмаслигини айтган. Шунингдек, Байден Ғарбнинг жавоб чоралари Россиянинг Украинага қарши қаратилган муайян хатти-ҳаракатларига, уларнинг кўлами ва оқибатларига боғлиқ бўлишига ишора қилган.

Россиянинг Украинани НАТОга қабул қилмаслик ҳақидаги талабига тўхталаркан, Байден Украина ҳали-бери альянсга кира олмаслигини айтган – бироқ Россия туфайли эмас, АҚШ президентига кўра, мамлакат ҳозирча бунга тайёр эмас.

Женева ҳамда Брюсселда кечган музокаралар деярли бесамар якунлангач, сўнгги кунларда Ғарб мамлакатларининг Россия тарафидан кутилаётган муҳтамал босқиндан хавотирлари янада кучайган.

21 январь куни АҚШ давлат котиби ва Россия ТИВ раҳбари Женевада учрашишади.

Россия ТИВ Москва Украинага қарши ҳарбий амалиёт бошлашга ҳозирлик кўрмаётганини иддао қилиб келмоқда.

Қозоқ депутатлари Назарбоевнинг умрбод Хавфсизлик кенгаши раиси бўлишини бекор қилувчи қонунни маъқуллашди

Қозоғистон парламенти қуйи палатаси депутати Қанат Нуров

Қозоғистон парламенти Мажилиси (қуйи палатаси) 19 январдаги йиғилишида биринчи президент Нурсултон Назарбоевнинг мамлакат Хавфсизлик кенгаши ва Қозоғистон халқи ассамблеясига умрбод раислик қилишини бекор қилиш назарда тутилган қонун лойиҳасини маъқуллади. Бу ҳақда депутат Қанат Нуров маълум қилди.

“Энг аввало биринчи президентнинг Қозоғистон халқи ассамблеяси ва Хавфсизлик кенгашига умрбод раислигини бекор қилиш лозим эди ва бугун биз бу ишни қилдик. Каминангиз мажилиснинг ушбу тарихий қарори қабул қилинишида иштирок этди. Кенгаш ва Ассамблея раислиги шахси бўйича эмас, балки лавозими бўйича Қозоғистон президентига тегишлилиги қайд этилган тузатишлар сенатга юборилди”, деб ёзган Нуров ўзининг “Фейсбук”даги саҳифасида.

Парламент қуйи палатаси матбуот хизмати мазкур тузатишлар 19 январь куни маъқулланган “Сиёсий партиялар тўғрисида”ги қонунга ўзгартишлар киритиш ҳақида”ги қонун лойиҳасида мавжудлигига аниқлик киритган.

5 январь куни Қозоғистонда содир бўлган оммавий норозилик манзарасида президент Тоқаев қонун бўйича Назарбоев умрининг охиригача эгаллаши лозим бўлган Хавфсизлик кенгаши раиси лавозимига ўтирганини эълон қилган эди. Бундан ташқари, Назарбоевга яқин бир неча юқори мартабали мулозимлар ишдан олинган. Шундан сўнг ижтимоий тармоқлар ва ОАВларда Назарбоев ва унинг вориси ўртасида ҳокимият учун кураш кетаётгани ҳақида тахминлар пайдо бўлган.

Бироқ, Назарбоевнинг матбуот котиби Айдос Укибайга кўра, “жуда мураккаб вазият юзага келган”и сабабли Назарбоев “тартибсизлик ва террор мамлакат раҳбариятидан ошиғич равишда, қатъият билан ва муросасиз жавоб беришни талаб қилишини яхши англаган ҳолда, Хавфсизлик кенгаши раиси лавозимини ўз ихтиёри билан президентга топширишга қарор қилган”.

Укибай, шунингдек, Назарбоев билан Тоқаев ҳамиша “баррикаданинг бир томонида” бўлишганини ҳам урғулаб, улар ўртасида гўё низо борлиги ҳақидаги миш-мишларни сиёсий вазиятни издан чиқаришга ва давлатнинг конституциявий асосларига путур етказишга уриниш деб атаган.

Шунга қарамай, Қозоғистоннинг биринчи президенти қариндошлари ва яқинлари лавозим ва рутбалардан маҳрум этилмоқда.

19 январь куни Қозоғистон ҳукумати собиқ президентнинг кенжа қизи Алия Назарбоевага алоқадор “Оператор РОП” ширкатини утиллаштириш йиғими ундириш ҳуқуқидан маҳрум этгани ва давлат ташкилоти янги оператор ўлароқ белгилангани маълум қилинган.

Украина президенти Россия билан чегарадаги вазиятга оид видеочиқиш қилди

Украина президенти Владимир Зеленский

Украина президенти Владимир Зеленский 19 январь куни мамлакат фуқароларига қилган видеомурожаатида Россиянинг ҳужум қилиш хавфи олдида ватандошларини саросима тушмасликка чақирди. Зеленский ўз сўзида уруш бошланмаслигига юракдан ишонишини айтди.

Сиёсатчига кўра, Россиянинг ҳарбий истилоси 2014 йилдаёқ бошланган ва кенг кўламли уруш таҳдиди “кеча бошланган эмас”. Унинг айтишича, таҳдид кўлами кенгайгани йўқ, бироқ Москва Украина ерига ҳужум қилиш ўрнига украиналикларнинг “асабига ҳужум қилмоқда”.

“Фуқароларимизнинг барчаси, айниқса ёши катталар буни тушуниши лозим. Нафасни ростлаб, тинчланиш керак. Гречка ва гугурт ғамлаш учун чопиш керак эмас. Нима қилайлик, дейсизми? Фақат битта нарса: хотиржамликни сақлаш, совуққон бўлиш, ўз кучи, армияси, Украинамизга ишончни сақлаш керак”, деган Зеленский.

Зеленскийнинг мурожаати Россия армиясининг Украина ерларига кенг кўламли ҳужум бошлаши мумкинлиги ҳақида дипломатик ва разведка манбалари очиқлаган кўплаб маълумотлар манзарасида ёйинланди. Кремль урушга ҳозирлик кўрилаётганини қатъиян рад этмоқда, бироқ зиддият ҳудудига қўшин тортишда давом этиб, бунга ўзининг қонуний ҳаққи борлигини урғулаяпти.

КХШТ кучлари Қозоғистондан тўлиқ олиб чиқиб кетилди

Қозоғистонни тарк этаётган КХШТ кучлари.

Россия етакчилигидаги Коллектив хавфсизлик шартномаси ташкилоти -КХШТ кучлари Қозоғистондан тўлиқ олиб чиқиб кетилди. Бу ҳақда Россиянинг Қозоғистондаги элчиси Алексей Бородавкин ва миссия раҳбари Андрей Сердюков 19 январь куни билдирди.

Қозоғистоннинг Жанаўзен шаҳрида газ қимматлагани ортидан 2 январда бошланиб, бутун мамлакатга ёйилган норозилик намойишлари тартибсизликларга айланиб кетганидан сўнг президент Қасим-Жомарт Тўқаев илтимоси билан 6 январда мамлакатга КХШТ кучлари киритилган эди.

КХШТга Россия, Қозоғистон, Қирғизистон, Арманистон, Беларус ва Тожикистон аъзо давлат ҳисобланади.

Тоқаев 11 январь куни КХШТнинг Қозоғистондаги миссияси якунлангании ва тез кунда аскарлар мамлакатдан олиб чиқиб кетилишини билдириган эди.

КХШТ ҳарбийларини Қозоғистондан олиб чиқиш 13 январда бошланган ва бу жараён 10 кун давом этиши билдирилганди.

Давомини ўқинг

XS
SM
MD
LG